Bao giờ nền Kinh Tế Việt sẽ phục hồi?

Posted: June 4, 2013 in Uncategorized
Tags:

Alan Phan (gocnhinalan | quechoa.info) – Tuần qua tôi ra Hà Nội để nói chuyện ở 3 cuộc hội thảo nhỏ với khoảng 2 ngàn người. Câu hỏi đầu môi ở khắp nơi là “bao giờ kinh tế chúng ta mới phục hồi?”. Ngoài các quan chức, ai cũng muốn đánh giá và đo lường sức chịu đựng của họ trước cường độ và thời gian của cuộc khủng hoảng.

Tôi thích tạo ra rất nhiều dự đoán kinh tế. Người ta sẽ quên những dự đoán sai và chỉ cần họ nhớ một lần khi tôi trúng (Alan Cox)

(Xem thêm: Chuyện lạ ở khu dân cư ai cũng nhận mình… ngu! – "Thần y" trong Nam “đổ bộ” ra Bắc trị bệnh – Hàng trăm văn bản luật thiếu tính khả thi – Phát hiện nhiều sai phạm trong ngành y tế – Quyền lực nhà nước thuộc về nhân dân nhưng vẫn phải… phong bì – Thím Tiến và những bài học chính trị vỡ lòng) …


Lại chuyện dự đoán kinh tế

Tôi nghiêm túc lập lại các lý do tôi không còn làm những dự đoán kinh tế cho Việt Nam là vì (a) các số liệu thống kê toàn dựa trên thành tích và chỉ tiêu thay vì thực tế hay khoa học (b) nền kinh tế ngầm lớn hơn 30% sẽ làm sai lạc mọi kết luận và (c) phần lớn quyết định kinh tế đều xuất phát từ nhu cầu chính trị, trung ương đến địa phương.

Tôi tin rằng ngay cả những quan chức lãnh đạo kinh tế xứ này cũng không chắc chắn về quy trình để hoàn thành quyết định và chính sách hay cả về sự hữu hiệu của việc thực thi. Kiếm một vài tỷ đô la cho ngân sách qua việc mua bán độc quyền vàng và đô la; hay in tiền mà không gây lạm phát (vì suy thoái về tổng cầu quá nặng) không có nghĩa là “vận may” hay các “thủ thuật bùa phép” sẽ có những kết quả tương tự trong tương lai.

Mâu thuẫn của mô hình

Trong khi đó, căn bản yếu kém của nền kinh tế vẫn là một cấu trúc cốt lõi “kinh tế thị trường với định hướng xã hội”. Thực ra, ngay cả các nền kinh tế tự do của Âu Mỹ Úc đều chứa đựng những chất tố lẫn lộn giữa thị trường và xã hội. Nhưng chỉ tại Việt Nam mới có sự áp đặt “tùy tiện” của chính quyền trong vấn đề thực thi.

Như bất động sản, để bảo vệ quyền lợi cho các đại gia BDS, chúng ta để giá cả nhẩy múa thăng tiến theo giá thị trường. Khi dân không đủ tiền để trả giá cao như vậy thì chánh phủ bơm ngay 30,000 tỷ đồng ngân sách để cứu trợ. Khi ngân hàng kiếm tiền vô tội vạ bằng cách cho vay bừa bãi không kể đến rủi ro, chúng ta tôn vinh quy luật thị trường. Khi nợ xấu đe dọa sự sống còn của vài ngân hàng, chính phủ phát trành trái phiếu quốc gia với mệnh giá 100% để chuyển đổi dùm nợ xấu. Mọi ngành nghề khác trong nền kinh tế đều được quản lý tương tự.

Thông điệp của chánh phủ khá rõ ràng,” chúng ta sẽ cứu vài nhóm giàu có quyền lực bằng tiền thuế của toàn dân”. Điều này được biện minh là sự sụp đổ của nhóm nhỏ sẽ kéo theo sự sụp đổ chung của mọi người; do đó, nếu lấy 330 ngàn đồng mỗi người (nghèo đi không bao nhiêu), chúng ta sẽ có 30 ngàn tỷ đồng để kích cầu và phục hồi BDS.

Nhân cách suy nghĩ này lên 100 lần cho các gói cứu trợ khác, chúng ta sẽ có một bức tranh khá chính xác về nền kinh tế Việt Nam. Danh từ để gọi mô hình kinh tế vĩ mô này là “dở dở ương ương” hay “nửa đực nửa cái, nửa đồng bóng”.

Giải pháp rất đơn giản

Thực ra giải pháp cho sự phục hồi của nền kinh tế rất đơn giản nếu các nhà lãnh đạo xác quyết một con đường sẽ chọn. Nếu đây là một nền kinh tế thị trường đúng nghĩa, thì việc đầu tiên là bán hết các doanh nghiệp nhà nước qua các cuộc đấu giá quốc tế công khai minh bạch. Ước lượng của một công ty kiểm toán đa quốc là ngân sách sẽ thu về khoảng 70 tỷ đô la. Ngoài tiền bạc, hiệu ứng lớn nhất là niềm tin sẽ quay trở lại với các nhà đầu tư nội cũng như ngoại. Với 60 tỷ đô la trong dân và khoảng 30 tỷ FDI, dòng tiền sẽ khai thông phần lớn bế tắc hiện nay, kể cả BDS.

Nếu chúng ta nhất quyết giữ mô hình kinh tế chỉ huy, thì việc đầu tiên là đánh thuế thật nặng các doanh nghiệp và đại gia tư nhân, đẩy dòng tiền về các dự án xã hội, hạ tầng và để cho các doanh nghiệp nhà nước đầu tư tràn lan. Hậu quả là nạn lạm phát bùng nổ mạnh, mọi người dân sẽ nghèo đi một ít, tiêu dùng sẽ co cụm, GDP suy giảm, nhưng tựu trung xã hội sẽ thâu ngắn khoảng cách giầu nghèo, chánh phủ sẽ nắm chặt quyền bính và chúng ta có ổn định kiểu bao cấp. Viễn cảnh cũng nhận được khá nhiều ủng hộ từ 3 triệu công chức và gia đình. Họ muốn quên chuyện biển lớn để ta có thể về tắm ao ta. An toàn hơn.

Lựa chọn nào thì cũng cần một quyết tâm chánh trị và một sự ban phép về quyền lực từ trung ương. Tôi hoàn toàn không có thông tin nội bộ, cũng không là thầy bói biết số tử vi của các lãnh đạo để đoán mò. Cho nên, tôi thực tình không biết bao giờ thì chúng ta mới bắt đầu một chu kỳ phục hồi. Cũng có thể tương quan quyền lực sẽ không cho phép một đổi thay gì và chúng ta sẽ dậm chân tại chỗ trong vài năm tới?

Con thiên nga đen

Tuy nhiên trong 2 cuộc hội thảo vừa rồi, tôi có dịp thảo luận phân tích tình hình với anh Trương Đình Tuyển, cựu bộ trưởng. Anh vừa được thủ tướng bổ nhiệm làm đặc sứ trong cuộc đàm phán TPP (Hiệp định Đối tác Kinh tế Chiến lược xuyên Thái Bình Dương) ở Peru. Theo dự tính, nếu Việt Nam gia nhập TPP sau khi quốc hội Mỹ thông qua, GDP của Việt Nam có thể tăng trưởng 11% trong khi xuất khẩu gia tăng 26% mỗi năm. Đây sẽ là một cú hích quan trọng tương đương với việc gia nhập WTO.

Vài ba rào cản khá lớn trong tiến trình này:

– Vì các điều khoản mậu dịch và mục tiêu của 12 nước thành viên chứa nhiều khác biệt, hiệp định sẽ không hoàn tất vào cuối 2013 như dự định mà có lẽ phải dời đến cuối 2014.

– Hiệp định là một thủ thuật của Mỹ để kéo vài nước ASEAN và Nhật khỏi ảnh hưởng kinh tế của Trung Quốc (và từ đó, địa chánh trị). Gần như 80% thương mại và sản xuất của Việt Nam tùy thuộc vào Trung Quốc. Chắc chắn Trung Quốc sẽ không khoanh tay ngồi yên nhìn Mỹ lấy mất miếng mồi béo bở này.

– Những điều kiện đòi hỏi từ các thành viên là sự minh bạch của quy chế thị trường, khó thực thi cho bối cảnh Việt Nam.

– Quốc hội Mỹ quàng thêm điều kiện tự do và nhân quyền vào hiệp định. Dù chánh phủ Mỹ coi Việt Nam như đồng minh chiến lược (Đại sứ David Shear tuần rồi đến Little Saigon để “dân vận” cộng đồng Việt kiều), chưa chắc Obama sẽ có sự đồng thuận mong muốn.

Nếu TPP được thông qua với Việt Nam là thành viên vào cuối 2014, tôi nghĩ kinh tế Việt sẽ phục hồi mạnh mẽ vào giữa 2014. Hai quỹ đầu tư lớn của Mỹ dường như đánh cuộc vào kịch bản này khi KKR rót vào Masan 200 triệu USD và Warburg Pincus theo gương, đầu tư 200 triệu USD vào Vincom Retail.

Trong khi đó, chúng ta vẫn phải tiếp tục xin Ơn Trên phù hộ.

P.S: Một câu hỏi bên lề hội thảo là gói kích cầu 30 ngàn tỷ chủ chánh phủ có thể vực dậy ngành BDS đang ngủ đông? Câu trả lời của Alan: KHÔNG.

Chuyện lạ ở khu dân cư ai cũng nhận mình… ngu!
(LĐĐS) – Số 8 – Chuyện thật 100% mà nghe cứ như bịa. Rất nhiều thành viên trong cộng đồng dân cư tranh danh hiệu là người… ngu nhất. Họ còn đề nghị mở cả một cuộc thi có tên là “Đại ngu” để bầu chọn với rất nhiều giải… ngu. Chuyện lạ này lần đầu tiên có ở khu đô thị Dương Nội, Hà Đông, Hà Nội.

Căn hộ mua khi làm móng là 26 triệu/m2, giờ hoàn thiện rao bán với giá chỉ bằng một nửa.
…Rất nhiều cư dân Dương Nội đồng tình mở cuộc thi “Đại ngu” xem ai là người ngu nhất. Bạn có tên Nghệ Nhân đề nghị trên facebook: “Do số lượng thí sinh dự cuộc thi “Đại ngu” ngày một nhiều, tôi đề nghị trao thật nhiều giải cho đỡ thiệt thòi. Ví dụ có các giải: Tuyệt đại ngu, Ngu gây hậu quả nghiêm trọng nhất, Ngu có gương mặt khả ái nhất, Ngu có triển vọng đỡ ngu nhất, Ngu mặc bikini đẹp nhất”.

Chị Nhật Anh thì đề nghị thêm các giải: Ngu đại gia nhất, Ngu cống hiến, Ngu nhân đạo nhất, Ngu hoành tráng nhất. Cũng theo Nghệ Nhân, cần phải đặt tên cho cái giải cao nhất là “Ngu mà vẫn chưa biết mình ngu”. Còn theo anh Trần Đăng Hưng thì: “Hôm nào trao giải, mời Chủ tịch HĐQT Tập đoàn Nam Cường là bà Nguyễn Thị Ngà đến trao giải cho nó hoành tráng”…

Giá như bong bóng bất động sản chưa vỡ, ai cũng có thể đẩy giá bán kiếm lời thì rồi ai cũng thành thông thái. Có câu chuyện tranh nhau danh hiệu “Đại ngu” trên cũng chỉ tại… bong bóng mà ra.

"Thần y" trong Nam “đổ bộ” ra Bắc trị bệnh
(LĐĐS) – Số 8 – Thời gian gần đây, dư luận cả nước xôn xao về hiện tượng một số người “bỗng dưng” có khả năng chữa được bệnh, thậm chí chữa “bách bệnh”. Những người này đều có phương pháp trị bệnh rất lạ, nên gây nhiều tranh cãi.

Tuy nhiên, khi xét ở góc độ mục đích, phải thừa nhận thiện chí của họ là trị bệnh cứu người một cách hoàn toàn miễn phí. Thứ hai, về góc độ hiệu quả, qua thực tế, họ cũng đã chữa được một số bệnh nhất định…

Ông Lộc Em đang thực hiện việc chữa bệnh.
Sau khi biết về trường hợp của ông Lộc Em, Viện Nghiên cứu và ứng dụng tiềm năng con người đã tiếp nhận và nghiên cứu từ ngày 29.3.2012 đến ngày 12.4.2012. Viện đã tiến hành đo năng lượng trên người ông Lộc Em bằng máy RFI và máy đo trường năng lượng trên nguyên lý cảm xạ học; đồng thời, khảo sát thực tế trên 34 bệnh nhân ở nhiều lứa tuổi và các bệnh khác nhau.

Sau gần 15 ngày nghiên cứu, Viện đã đưa ra được những kết quả hết sức ấn tượng. Qua máy đo năng lượng sinh học, viện nghiên cứu thấy rằng ở trạng thái bình thương ông Lộc Em có năng lượng sinh học như của người thường; tuy nhiên, khi ông chữa bệnh, năng lượng này đột ngột tăng rất cao. Máy của viện nhiều lúc chụp không thấy não của ông nữa.

Về kết quả thực nghiệm, Viện Nghiên cứu và ứng dụng tiềm năng con người kết luận, về khả năng chẩn đoán bệnh của ông đạt khoảng 80%, nhiều bệnh nhân ngạc nhiên vì họ không khai bệnh nhưng ông vẫn đoán đúng. Ông Lộc Em cũng đã chữa được nhiều bệnh như bệnh đau lưng và xương khớp bệnh nhân giảm được 84,6%, bệnh cao huyết áp là 85,7%, bệnh tim mạch thì 100% bệnh nhân thấy thuyên giảm; 66,6% bệnh nhân tiểu đường thấy hiệu quả…

Hàng trăm văn bản luật thiếu tính khả thi
(songmoi.vn) – Trao đổi với báo Người lao động, bà Lê Thị Nga, Phó Chủ nhiệm Ủy ban Tư pháp của Quốc hội thừa nhận tình trạng các quy định pháp luật hiện hành khó đi vào cuộc sống, thiếu khả thi, cá biệt còn vi phạm luật. Bản thân việc lấy ý kiến dân trước khi ban hành luật cũng chỉ mang tính hình thức.

Quy định xử phạt mũ bảo hiểm rởm không khả thi
Theo bà Lê Thị Nga, bên cạnh những văn bản đã khá hoàn thiện, vẫn còn “những quy định chồng chéo, mâu thuẫn với luật khác, không khả thi, khó đi vào cuộc sống, quy định khung còn nhiều, thiếu tính dự báo nên phải nhanh chóng sửa đổi”. Chẳng hạn những quy định về kiểm soát bệnh dại chó mèo là “điều không tưởng”. Hay đề xuất phạt người đội mũ bảo hiểm không bảo đảm chất lượng, vừa không khả thi về nhân công, vừa nhập nhằng về quy định. Lực lượng quản lý thị trường cũng không có quyền hạn gì để “xung phong” ra đi cùng CSGT để xử lý mũ dỏm, trong khi nhiệm vụ của họ không chỉ là mấy cái mũ rởm.

Bà Nga nhận định, để xảy ra những quy định “hoàn toàn xa rời cuộc sống” kiểu như vậy là thuộc về trách nhiệm của các cơ quan Chính phủ và một phần của Quốc hội, vì đây là cơ quan xây dựng luật, là khâu cuối cùng trong quá trình ban hành văn bản. Tuy nhiên, bà cũng nhấn mạnh rằng: “Ở một số nước, cử tri có quyền biết đối với từng vấn đề, ĐB do mình bầu ra đã bỏ phiếu như thế nào? Có theo nguyện vọng của họ hay không? Ở ta thì chưa có cơ chế này.”

Phát hiện nhiều sai phạm trong ngành y tế
(songmoi.vn) – Trong thời gian gần đây, nhiều vụ việc xấu liên quan đến ngành y tế như ăn bớt vaccine, ăn cắp tiền của bệnh nhân bằng cách “ăn gian” phim chụp… đã bị đưa ra ánh sáng. Tuy nhiên không chỉ vậy, theo kết quả Kiểm toán Nhà nước ở 29 tỉnh trực thuộc trung ương việc quản lý sử dụng thuốc, vật tư y tế, trang thiết bị y tế còn có nhiều sai phạm ở nhiều tỉnh.

Một số đơn vị phê duyệt kết quả đấu thầu một số mặt hàng thuốc trúng thầu không phù hợp với hồ sơ mời thầu, hoặc cao hơn giá kế hoạch đã được UBND tỉnh, thành phố phê duyệt. Mua trực tiếp hoặc chào hàng cạnh tranh không thực hiện đấu thầu, mua trang thiết bị qua trung gian dẫn đến chưa tiết kiệm, xét chọn thầu hoặc chỉ định thầu cho nhà thầu không đáp ứng được năng lực kinh nghiệm, năng lực tài chính cũng là sai phạm được chỉ ra.

Cùng với đó là những sai phạm khi ký kết hợp đồng không phù hợp với hồ sơ mời thầu và cam kết của nhà thầu trong hồ sơ dự thầu, mua và sử dụng thuốc không đúng quy định trong hợp đồng.

Cụ thể tại Quảng Trị, Cà Mau, Đăk Nông, Phú Yên, công tác đấu thầu mua thuốc, vật tư, trang thiết bị y tế, giá kế hoạch đấu thầu chưa phù hợp quy định xảy ra. Còn tại Bình Định và Quảng Nam, việc xác định nhu cầu mua sắm chưa hợp lý, lập danh mục thuốc đấu thầu chưa đầy đủ, kịp thời.

Một số đơn vị như bệnh viện Mắt và trung tâm y tế Cẩm Lệ (Đà Nẵng), trung tâm y tế Quy Nhơn (Bình Định)… đã không theo dõi được số lượng, giá trị nhập, xuất kho trong một năm; chưa kiểm tra, đối chiếu đầy đủ giá thuốc, vật tư y tế đã sử dụng với số liệu trên sổ kế toán; cuối năm chưa kiểm kê đầy đủ.

Một số bệnh viện lớn còn có tình trạng quyết toán thuốc, vật tư y tế theo định mức không theo thực tế sử dụng như các bệnh viện tại TP.HCM với số tiền 7,6 tỉ đồng; tại Đồng Nai là 8,9 tỉ đồng… Tại các tỉnh Quảng Trị, Thừa Thiên – Huế, Bình Thuận, có tình trạng hồ sơ dự thầu sai sót, nhưng đơn vị dự thầu vẫn được xét trúng thầu. Tại bệnh viện đa khoa tỉnh Long An, cơ quan kiểm toán phát hiện việc mua thiết bị qua trung gian dẫn đến giá mua thiết bị của bệnh viện cao gấp hai lần giá nhập khẩu.

Việc này cho thấy, Bộ Y tế buông lỏng trong công tác quản lý dẫn đến nhiều sai phạm đã diễn ra tại nhiều tỉnh thành trên cả nước. Thế nhưng, nếu đã phát hiện ra thì biện pháp xử lý sẽ ra sao: cảnh cáo, kỷ luật hay chỉ làm bản kiểm điểm…và nếu còn như thế thì việc tìm ra sai phạm chỉ là việc nhìn thấy sự đã rồi.

Quyền lực nhà nước thuộc về nhân dân nhưng vẫn phải…phong bì (?)
(infonet.vn) – “Nhiều trường hợp phải như đi xin, thậm chí phải phong bì mới được giải quyết. Như vậy quyền lực nhà nước thuộc về nhân dân đang bị hạn chế. Một số tổ chức và cá nhân đang làm ngược lại”.

Đồng tình với điều 2 dự thảo sửa đổi hiến pháp quy định tất cả quyền lực nhà nước thuộc về nhân dân mà nền tảng là liên minh giữa giai cấp nông dân và giai cấp công nhân, song ĐBQH Trương Thị Huệ, đoàn Thái Nguyên còn băn khoăn làm thế nào để nội dung này thực sự đi vào cuộc sống?

Trên thực tế người dân – người chủ của quyền lực nhà nước lại đang gặp rất nhiều khó khăn, phiền hà trong khám chữa bệnh, học hành, trong việc giải quyết các thủ tục hành chính, khiếu nại tố cáo đúng thời hạn (…)

Thu thập bởi Trần Hữu Dũng:

Advertisements

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  Change )

Google photo

You are commenting using your Google account. Log Out /  Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  Change )

Connecting to %s

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.