Cương lĩnh đảng quan trọng hơn Hiến Pháp

Posted: October 3, 2013 in Uncategorized
Tags:

Kính Hòa (RFA) – Tổng bí thư đảng cộng sản Việt nam tuyên bố Hiến Pháp đứng sau cương lĩnh của đảng. Đảng cộng sản Việt Nam một lần nữa thể hiện nhận thức rằng mình đứng trên pháp luật. Kính Hòa trình bày.


.
Câu chuyện đảng cộng sản (gọi tắt là đảng) quan hệ như thế nào với các định chế nhà nước đã được bàn đến từ lâu trong đời sống chính trị Việt Nam. Câu chuyện ấy trở nên sôi động với nhịp độ nhanh hơn từ đầu năm 2013 đến nay qua những diễn biến như kiến nghị xóa bỏ điều 4 của Hiến pháp, tuyên bố của ông Lê Hiếu Đằng về ý tưởng thành lập một đảng phái chính trị đối trọng với đảng cộng sản,… Ngày 28/9 câu chuyện đó lại được những người quan tâm đến chính trị Việt Nam chú ý sau câu nói của ông tổng bí thư đảng Nguyễn Phú Trọng rằng Hiến pháp của quốc gia là văn kiện đứng hàng thứ hai sau cương lĩnh của đảng.

(Xem thêm: Cứu hộ hình thức, cứu trợ đểu ở miền Trung – Báo bão theo giờ… hành chính!) …

Quốc hội hay Đảng hội?

Tổng bí thư đảng Nguyễn Phú Trọng. AFPTổng bí thư đảng Nguyễn Phú Trọng. AFP

Đảng cộng sản Việt Nam ra đời sau khi mô hình cộng sản đã đựơc xây dựng tại Liên Sô cũ, nơi đó đảng cộng sản độc quyền lãnh đạo, không có các đảng phái khác, và đảng nắm tất cả các định chế nhà nước, từ quốc hội cho đến tòa án và những bộ của cơ quan hành pháp.

Cùng với phong trào giải phóng thuộc địa, đảng cộng sản Việt Nam đã lên nắm quyền từ năm 1954 tại miền bắc và sau 1975 trên cả nước, đảng đã nhanh chóng thực hiện mô hình Liên Sô, được thể hiện rõ nhất tại điều 4 của Hiến Pháp Việt nam năm 1992 rằng đảng cộng sản là lực lượng chính trị duy nhất điều khiển xã hội.

Tuy nhiên, khi bước ra từ bóng tối của cuộc đấu tranh bí mật lên nắm quyền, đảng không thể ngay lập tức xóa bỏ mọi định chế nhà nước đã có, và hơn nữa đảng cũng phải lãnh đạo một quốc gia tồn tại giữa một thế giới không chỉ có cộng sản, của các quốc gia khác, nơi có các định chế nhà nước tồn tại hằng trăm, hàng nghìn năm. Và đảng cộng sản dù muốn hay không muốn cũng phải giao thiệp với họ. Vào những năm sau 1975 có một quyển tiểu thuyết gối đầu giường nổi tiếng của đòan thanh niên cộng sản lưu hành khắp nước là Thép đã tôi thế đấy, nhân vật Pavel Corshegin nói với người yêu cũ là vợ một viên chức ngọai giao Ba Lan rằng: “Chẳng qua là phải giao thiệp với bọn tư sản các người mà chúng tôi, những người cộng sản vẫn phải duy trì cái định chế ngọai giao này.”

Hơn nữa trong cuộc đấu tranh để nắm quyền, đảng đã liên kết với những người không cộng sản, khi cả hai có cùng một mục tiêu chung.

   ĐCS Việt Nam đã lên nắm quyền từ năm 1954 tại miền bắc và sau 1975 trên cả nước, đảng đã nhanh chóng thực hiện mô hình Liên Sô, được thể hiện rõ nhất tại điều 4 của Hiến Pháp VN năm 1992 rằng đảng cộng sản là lực lượng chính trị duy nhất điều khiển xã hội   

Đó là Mặt trận Việt Minh trong cuộc chiến tranh giành độc lập 1946-1954, đó là Mặt trận dân tộc giải phóng miền Nam, hay thành phần thứ ba trong cuộc chiến Việt Nam 1955-1975. Đối với những người không cộng sản này, cái xã hội mà họ muốn là một xã hội có các định chế nhà nước, như quốc hội, tòa án,…

Một người như vậy là ông Hồ Ngọc Nhuận, một dân biểu đối lập trong quốc hội thời Việt Nam Cộng Hòa, một người chống sự có mặt quân sự của Hoa Kỳ ở miền Nam Việt Nam nói rằng, Có những điều mà mình hy vọng là (đảng này) sẽ có những cái gì đó mới, nó là đảng Việt Nam và khác với những đảng khác.

Những điều đó chính là những định chế nhà nước, một nhà nước độc lập mà họ hy vọng. Họ hy vọng rằng đảng cộng sản Việt Nam, một thành viên của phong trào giành độc lập cho quốc gia, sẽ khác với Liên Sô của những quần đảo Gulag đọa đày, sẽ tôn trọng một Nhà nước thay vì xóa bỏ nó, như dự trù của lý thuyết cộng sản.

Các nhà lãnh đạo hàng đầu của đảng cộng sản Việt Nam (từ trái)Thủ tướng Chính phủ Nguyễn Tấn Dũng, tổng bí thư đảng Nguyễn Phú Trọng, chủ tịch nước Trương Tấn Sang Các nhà lãnh đạo hàng đầu của đảng cộng sản Việt Nam (từ trái)Thủ tướng Chính phủ Nguyễn Tấn Dũng, tổng bí thư đảng Nguyễn Phú Trọng, chủ tịch nước Trương Tấn Sang. AFP

Dưới sự cai trị của đảng, nhà nước vẫn tồn tại, chính phủ vẫn tồn tại, quốc hội vẫn tồn tại, tòa án vẫn tồn tại, có điều tất cả những định chế ấy nằm dưới quyền thao túng của các đảng viên cộng sản. Một cấu trúc song trùng, chính quyền-đảng, quốc hội-đảng tồn tại một cách phức tạp, cùng với những tổ chức ngọai vi của đảng như Mặt trận tổ quốc, tạo nên một hình ảnh nhà nước có vẻ bình thường như tất cả các quốc gia khác. Ông Hồ Ngọc Nhuận nói tiếp, “Bây giờ đây tôi cũng hỏi tại làm sao quốc hội Sài gòn của chúng tôi ngày xưa, các đảng phái được vô, tôn giáo được vô còn bây giờ mấy anh bít hết chỉ có đảng của mấy anh thôi. Đó là đảng hội chứ quốc hội gì?”

Và như mọi người đều biết, quân đội, tổ chức được thành lập để bảo vệ những người có cùng một quốc gia cũng bị bắt buộc thề thốt trung thành với đảng, chỉ là một bộ phận của quốc gia mà thôi.

Đảng đứng trên pháp luật

   Bây giờ đây tôi cũng hỏi tại làm sao quốc hội Sài gòn của chúng tôi ngày xưa, các đảng phái được vô, tôn giáo được vô còn bây giờ mấy anh bít hết chỉ có đảng của mấy anh thôi. Đó là đảng hội chứ quốc hội gì?
– Ông Hồ Ngọc Nhuận    

Thế nhưng, đảng cộng sản cũng ra sức tuyên truyền cho hình ảnh định chế nhà nước của họ, rằng nhân dân mà đại diện bởi quốc hội mới là đại diện tối cao, còn họ, những người cộng sản chỉ có….lãnh đạo mà thôi. Họ cũng không xóa đi văn bản căn bản nhất của mọi nhà nước hiện đại là Hiến pháp, nhưng trong ấy có điều số bốn qui định rằng họ và chỉ họ mà thôi mới là những người cầm quyền. Mặt khác, bộ máy tuyên truyền của đảng lúc nào cũng khẳng định rằng đảng không đứng trên pháp luật.

Nay ông Nguyễn Phú Trọng tuyên bố rằng bản Hiến pháp ấy, bộ luật cơ bản ấy của pháp luật của một nhà nứơc, chỉ đứng hàng thứ hai sau cương lĩnh của đảng. Những người Việt nam nghe thấy và đọc được lời tuyên bố ấy, với năng lực ngôn ngữ bình thường, không có cách hiểu nào khác hơn là đảng đứng trên pháp luật. Đại tá Phạm Đình trọng, một cựu đảng viên cộng sản nói với chúng tôi,

Đảng ở mọi nơi trong quần chúngĐảng ở mọi nơi trong quần chúng. AFP

“Điều ông ấy nói là vô cùng thảm hại, vô cùng nguy hại cho đất nước. Đưa cương lĩnh của đảng lên trên Hiến Pháp, lên trên Pháp luật là một điều lú lẫn, một điều xằng bậy không thể chấp nhận được.

Đây là cái nhận thức của ông ấy, chứ không phải ông ấy lỡ lời. Đây là một nhận thức sai trái, vô cùng nguy hại. Dân tộc Việt Nam có một ông đứng đầu đảng cầm quyền mà nhận thức như vậy thì nguy hiểm quá. Với một đảng cầm quyền mà nhận thức như vậy thì đất nước Việt Nam mãi mãi là đất nước vô pháp luật.”

Sự vô pháp luật ấy của xã hội Việt Nam mà Đại tá Phạm Đình Trọng đề cập ngày càng tăng. Từ việc công dân bắn chết cán bộ nhà nước rồi tự sát thay vì kêu gọi đến pháp luật, cho đến dân quê thay nhà nước xử tử hình những kẻ ăn trộm chó.

Quốc hội Việt Nam, cơ quan về lý thuyết là có quyền lực cao nhất nước, sắp bàn luận về việc sửa đổi Hiến Pháp, mà theo lời ông Trọng thì đại đa số nhân dân theo điều tra của đảng là đồng ý duy trì điều số bốn. Cùng lúc ấy, những con người quyền uy nhất Việt Nam là các ủy viên trung ương đảng cộng sản, cũng đang bàn luận nhau về việc ấy ở kỳ đại hội trung ương lần thứ tám của họ. Cơ chế song trùng nhưng bên nặng bên nhẹ vẫn đang loay hoay tìm đường tồn tại cho mình.

– Vụ 3 công nhân mắc kẹt trong hầm thủy điện: Tai nạn do nhà thầu làm ‘ngược’ (TN).  – Phú Yên: Vụ tiêm vắc xin “hết đát”: Khiển trách, kiểm điểm những người liên quan (DT).


Ảnh của Mạnh Kim: Suy ngẫm về chuyện giúp đỡ khắc phục thiên tai ở VN

Cứu hộ hình thức, cứu trợ đểu ở miền Trung

Nhóm phóng viên tường trình từ Việt Nam (RFA) – Mùa Đông miền Trung với những trận lụt kinh người, nhà trôi, người trôi, súc vật lổn ngổn trong dòng nước… Mùa Đông miền Trung với hàng hàng lớp lớp nỗi lo của nông dân nghèo cùng căn nhà tạm bợ, yếu ớt trước những tin áp thấp nhiệt đới, trước những trận bão quăng quật và ngốn nuốt tài sản dân nghèo vào bụng gió…

Diễn tập cứu hộDiễn tập cứu hộ RFA

Mùa Đông miền Trung với đời sống đôi khi phải chìa tay đợi ai đó cứu trợ. Và những phần quà cứu trợ bị cắt xén, những trò diễn tập cứu hộ hình thức.

Cũng như nhiều mùa Đông trước, năm nay, chương trình thực tập cứu hộ ở các xã ven biển và đồng bằng miền Trung diễn ra tương đối trễ, khi nghe tin bão số 10 đang tiến vào đất liền, trò diễn tập lại tái hiện. Cũng loa kèn, hò reo, cũng hô xung phong và báo cáo thành tích như mọi năm.
Một người làm trong ban diễn tập cứu hộ ở huyện Đức Phổ, Quảng Ngãi đã buồn rầu kể với chúng tôi, ông thấy mọi thứ diễn ra trông giống như trò hề rẻ tiền.

Thường thì một nhóm khoảng chừng hai chục người, có người dẫn đầu là trưởng ban an ninh thôn hoặc trưởng chi hội phụ nữ xã, thôn, những người này được kêu gọi đi tập huấn chương trình cứu hộ bằng lời hứa sẽ trả công mỗi người từ 60 – 100 ngàn đồng cho mỗi buỗi tập huấn và cấp cho một áo phao trong thời gian tập huấn. Xong buổi tập huấn thì trở về nhà, trả lại mọi thứ và nhận tiền, trưởng nhóm báo cáo thành tích lên bên trên là xem như xong.

Trên bến sông những ngày nước lũ. RFA
Trên bến sông những ngày nước lũ. RFA

Một người dân ở Mộ Đức, Quảng Ngãi tên Hứa đã phàn nàn là ông thấy hết sức phiền toái và khôi hài khi đang ngủ trưa thì có một đoàn mặc áo in logo chữ thập đỏ đến nhà đánh thức ông dậy và sau đó tỏ ra xuống nước khi ông nổi nóng. Một người đứng đầu trong nhóm giới thiệu với ông họ là đoàn cứu hộ đi tập sự, bây giờ họ hỏi ông có cần họ giúp cứu hộp trong mưa bão hay không. Ông Hứa cám ơn họ và nhận lời, sau đó, người này nói nếu đồng ý thì vui lòng gọi người trong nhà dậy để những người tập sự khiêng lên gác và bấm giờ thử tốn bao nhiêu thời gian.

Ông Hứa cám ơn và nói rằng mẹ của ông đã gần trăm tuổi, đang nghỉ trưa, không thể gọi dậy được, vì người già rất ngại tự dưng bị ai đó bất ngờ bồng xốc đưa đi đâu đó, trừ khi quá cần thiết. Tốt nhất là cho ông xin số điện thoại và khi nào có sự cố, ông sẽ gọi cứu hộ. Những người này nói rằng họ cần phải báo cáo kết quả nên rất mong ông cộng tác. Thấy không xong, ông Hứa nói họ cứ việc báo cáo là đã thực hiện xong công việc, khi nào cần thì ông gọi.

   Nhưng năm nào mà chẳng thế, cứ thực tập đủ chuyện nhưng đến khi có bão lụt thì phần ai nấy lo. Thậm chí, trong đội cứu hộ có cả người chống nạn. Những người này đi theo chủ yếu để lấy ngày công chứ cứu được ai

Nghe ông Hứa nói thế, người trưởng ban vui vẻ bắt tay, cám ơn gia đình và khi vừa bước ra tới cửa, ông ta không quên rút điện thoại gọi ngay cho trung tâm cứu hộ để báo cáo là đã thực hiện xong, kết quả rất tốt, tốn hết 8 phút. Và đương nhiên là ông trưởng ban đó chẳng để lại số điện thoại cho ông Hứa. Sau đó, họ ra ngoài cái ao nhỏ ngoài đám ruộng gần nhà ông để thả ghe xuống và thực tập vớt người bỏ lên ghe, tiếng hô vang khắp xóm, vỗ tay rào rào… Nhưng đối tượng họ đang thực tập là một cây chuối sứ nổi trên mặt nước.

Kể đến đây, ông Hứa lắc đầu chán nản, nói rằng ông thấy trong số những người đi thực tập có cả hàng xóm của ông, họ cũng có vẻ hăng hái, xông xáo lắm. Nhưng năm nào mà chẳng thế, cứ thực tập đủ chuyện nhưng đến khi có bão lụt thì phần ai nấy lo. Thậm chí, trong đội cứu hộ có cả người chống nạn. Những người này đi theo chủ yếu để lấy ngày công chứ cứu được ai.

Từ cứu hộ dỏm đến cứu trợ đểu

Vùng quê ngập lụt. RFA
Vùng quê ngập lụt.RFA

Đó là chuyện diễn ra trước thiên tai, trong lúc thiên tai, suốt nhiều năm nay, người dân cũng trơ trọi, cô đơn đối diện với nó, hiếm có nhóm cứu hộ nào xuất hiện. Bà Nết, người Đức Phổ, Quảng Ngãi, than thở với chúng tôi rằng bà rất sợ mỗi khi có lụt mà xuất hiện thêm các đội cứu hộ, thà đừng có họ còn hay hơn. Vì năm 2009, nhà bà bị lụt ngậm, mọi thứ vật dụng không kịp dọn hầu như trôi sạch, chỉ còn một chiếc lồng chứa hai mươi con gà nằm treo tòng teng trên ngọn chái củi. Nước đang lên, bỗng dưng có thuyền cứu hộ xuất hiện, họ chạy rất nhanh, bắt loa kêu bà con nên làm thứ này nên làm thứ kia, đủ các thứ. Mỗi lần họ rồ ga thì nước nổi sóng. Đến lần rồ ga thứ tư của họ thì sóng cuốn sập chái hiên có treo lồng gà nhà bà. Tài sản duy nhất còn lại của bà xem như đổ biển. Bà chỉ biết ngồi thu lu trên gác mà khóc.

   Thuyền cứu hộ xuất hiện, họ chạy rất nhanh, bắt loa kêu bà con nên làm thứ này nên làm thứ kia, đủ các thứ. Mỗi lần họ rồ ga thì nước nổi sóng. Đến lần rồ ga thứ tư của họ thì sóng cuốn sập chái hiên có treo lồng gà nhà bà. Tài sản duy nhất còn lại của bà xem như đổ biển   

Sau thiên tai, vấn đề cứu trợ cũng gây nhức nhối không kém. Các loại hàng giả, hàng đểu thi nhau tuồn vào khu vực thiên tai. Một người có quá trình làm cứu trợ khá lâu năm, đại diện cho một nhóm cứu trợ tự phát, không liên quan đến nhà nước, yêu cầu giấu tên, kể với chúng tôi là ông thật sự kinh hãi cho cái gọi là cứu trợ nhân đạo ở Việt Nam. Mỗi lần dân miền Trung gặp nạn cũng là mỗi lần cơ hội cho các công ty. Một công ty nào đó đang trốn thuế chẳng hạn, khi nghe thiên tai, liền lên kế hoạch đứng ra cứu trợ. Họ liên kết với các kho gạo, các hãng mì ăn liền để mua hàng loại dỏm, hết hạn sử dụng, sau đó căng băng rôn, biểu ngữ, dắt theo đài truyền hình, báo chí, về tổ chức phát cứu trợ rình rang.

Sau đó, đài báo đưa tin, khen ngợi tinh thần lá lành đùm lá rách của họ, vô hình trung, chỉ cần tốn ít tiền nhưng được lăng xê, quảng cáo rùm beng, tên tuổi công ty được đánh bóng. Nhưng phần quà của bà con thì có khi chẳng dùng được vì quá hạn sử dụng hoặc chất lượng quá kém. Đó là chưa kể đến chuyện nhân viên cứu trợ đã cắt xén khá nhiều trong quá trình mang quà đến với dân nghèo. Thêm nữa, những nhân viên, công chức bán chuyên trách ở các địa phương cũng là tấm lưới lọc quà cứu trợ hiệu năng nhất.

Một nông dân tên Niềm, ở huyện Mộ Đức, Quảng Ngãi đã bức xúc kể với chúng tôi rằng trong trận lụt năm 1999, 2009 và 2010, ông luôn có tên trong danh sách nhận quà cứu trợ nhưng chưa bao giờ thấy quà. Có nhiều lần, đoàn cứu trợ về, các nhân viên bán chuyên trách của xã chạy hớt ha hớt hải về nhà kêu người bà con lên đứng xếp hàng nhận quà. Nhận xong quà, đoàn cứu trợ vừa quay đi thì các nhân viên bán chuyên trách đứng ra thu lại toàn bộ số quà, trả cho mỗi người dân 20 ngàn đồng tiền công. Sau đó mang quà vào kho cất kĩ. Số quà này sau đó đi về đâu, dân không biết được.

   Một công ty nào đó đang trốn thuế chẳng hạn, khi nghe thiên tai, liền lên kế hoạch đứng ra cứu trợ. Họ liên kết với các kho gạo, các hãng mì ăn liền để mua hàng loại dỏm, hết hạn sử dụng, sau đó căng băng rôn, biểu ngữ, dắt theo đài truyền hình, báo chí, về tổ chức phát cứu trợ rình rang   

Mãi cho đến năm 2010, do quá bực tức, nghe có đoàn cứu trợ về, ông Niềm chạy lên ủy ban xã, đứng la hét đủ thứ, thấy vậy, họ gọi ông vào nhận một suất quà rồi cho ra về. Mọi phần quà khác cũng chỉ im lặng. Nếu dân có hỏi, họ sẽ trả lời rằng số quà được thu về để điều tiết, hợp với tình hình chung.

Và không riêng gì ở xã ông Niềm có hiện tượng xấu này. Dường như năm nào có lũ lụt, thiên tai, năm đó miền Trung lại dậy sóng bởi sự bất mãn của nhân dân trong vấn đề bị cán bộ nhà nước ăn chặn cứu trợ tàn bạo. Một năm như mọi năm, không có gì thay đổi trong miền Trung nghèo khổ này!

Báo bão theo giờ… hành chính!

Hà Văn Thịnh (VHNA) – Không biết “thói quen” đủng đỉnh như bước trâu đi ra đồng của quan chức nước nhà có từ bao giờ nhưng quả thật, có rất nhiều chuyện khó chấp nhận nổi – trong đó, chuyện Dự báo bão số 10 (Wutip = Con bướm) của Trung tâm Dự báo Khí tượng Thủy văn Trung ương (Trung tâm) là một trong những dẫn chứng điển hình.

Bão chạy như bướm liệng, dự báo rùa!

Cơn bão số 10 được các chuyên gia đánh giá là cơn bão mạnh nhất đổ vào Miền Trung kể từ 6 năm nay, với sức gió mạnh đến cấp 13, tức là từ 134-149km/h (giật cấp 15-16). Số liệu trên đủ cảnh báo mức độ tàn phá nguy hiểm đối với hàng triệu người từ Quảng Trị đến Hà Tĩnh.

Thế nhưng, đọc bản tin của Trung tâm, phát đi lúc 23h30 phút ngày 29.9.2013, người đọc có cảm giác như đó chỉ là bản thông báo… họp công đoàn(!)? Tin tức có trước khi phát tin 90 phút, tức lúc 22h và, tệ hại hơn, những người ăn lương theo dõi thời tiết công nhiên nhấn mạnh rằng bản tin tiếp theo sẽ được phát lúc… 3h30 sáng 30.9!

Người dân không thể hiểu nổi tại sao “tin bão khẩn cấp” lại có thể chậm đến 330 phút (từ 22h đến 3h30 sáng hôm sau)?

Bên cạnh đó, cách dự báo chứng tỏ vừa kém, vừa… sợ sai nên mức độ chung chung của thông tin là cực kỳ kém giá trị: “Dự báo trong 12 giờ tới, bão di chuyển chủ yếu theo hướng Tây, mỗi giờ đi được khoảng 15 – 20km. Đến 10 giờ ngày 30/9, vị trí tâm bão ở vào khoảng 17,0 độ Vĩ Bắc; 108,3 độ Kinh Đông, trên vùng biển các tỉnh Hà Tĩnh – Thừa Thiên Huế. Sức gió mạnh nhất ở vùng gần tâm bão mạnh cấp 12, cấp 13 (tức là từ 118 đến 149 km một giờ), giật cấp 15, cấp 16.

Trong khoảng 12 đến 24 giờ tiếp theo, bão có khả năng đổi hướng di chuyển theo hướng giữa Tây và Tây Tây Bắc, mỗi giờ đi được khoảng 15 – 20km. Đến 22 giờ ngày 30/9, vị trí tâm bão ở vào khoảng 17,3 độ Vĩ Bắc; 105,8 độ Kinh Đông, trên đất liền khu vực Trung Lào. Sức gió mạnh nhất ở vùng gần tâm bão mạnh cấp 8 (tức là từ 62 đến 74 km một giờ), giật cấp 9, cấp 10.

Trong khoảng 24 đến 48 giờ tiếp theo, bão tiếp tục di chuyển theo hướng giữa Tây và Tây Tây Bắc, mỗi giờ đi được khoảng 20km, đi sâu vào đất liền và suy yếu thành áp thấp nhiệt đới; sau đó áp thấp nhiệt đới tiếp tục di chuyển về phía Tây rồi suy yếu thành một vùng áp thấp. Đến 22 giờ ngày 01/10, vị trí trung tâm vùng áp thấp ở vào khoảng 17,8 độ Vĩ Bắc; 100,6 độ Kinh Đông, trên đất liền khu vực phía Bắc Thái Lan. Sức gió mạnh nhất ở trung tâm vùng áp thấp giảm xuống dưới cấp 6 (tức là dưới 39 km một giờ)”.

Nói “vùng tâm bão” mà trải dài từ Hà Tĩnh đến Thừa Thiên Huế, thà không nói đừng hơn, bởi tâm bão không thể bao gồm một địa bàn rộng đến 450km – tính từ đèo Hải Vân đến Bến Thủy. Đáng phải bàn hơn nữa là bản tin nói “bão có khả năng đổi hướng” khi vào đến đất liền (lại do kém và do sợ) nên phán bừa mà không cần biết đến các bản tin quốc tế khác, chẳng hạn như Bản tin của Hải quân Hoa Kỳ (HQHK).

Tại sao không đưa ra các tham chiếu quốc tế?

Không ai không rõ dự báo bão là một công việc phức tạp nhưng để giảm thiểu sự phức tạp ấy, có nghĩa là giảm được sự lãng phí thời gian, công sức của hàng triệu người, đồng thời tập trung được nguồn lực vào vùng nguy hiểm nhất, là một điều cần thiết.

Từ nhiều năm nay, các bản tin dự báo bão của HQHK luôn có độ chính xác trên 90%, tại sao Trung tâm không coi đó là một nguồn tham chiếu có độ tin cậy cao, công bố rộng rãi để các cơ quan có trách nhiệm và người dân xem xét?

Nhìn vào bản đồ dự báo bão Wutip của HQHK, chúng ta thấy rõ bão không hề chuyển hướng, kể từ khi nó tràn tới quần đảo Hoàng Sa. Hướng đi của nó là Tây và hơi chếch Tây-Tây Bắc. Cần lưu ý rằng “hơi chếch” hoàn toàn khác với cụm từ “hướng giữa Tây và Tây Tây Bắc”. Sai số mà Trung tâm đưa ra lên đến hàng trăm km.

Cũng nên nhấn mạnh là, theo HQHK, trước khi vào đất liền, tâm bão đã ở vào khoảng 17,3 độ Vĩ Bắc, thuộc địa phận Nam Quảng Bình. Đó là chưa nói đến cách hiểu về từ ngữ của Trung tâm không chính xác: Hướng đi của con bão không đổi (theo đúng nghĩa đen của từ ĐỔI) mà chỉ hơi chếch lên phía Tây Bắc thôi…

Chung chung để dễ hòa cả làng

Tác phong làm việc nói ba phải, nói rào trước đón sau, nói để “phòng thân” luôn được biện minh là để không sinh ra sự chủ quan cho các địa phương chịu ảnh hưởng trực tiếp hay gián tiếp của bão. Có thật hoàn toàn như vậy không?

Nếu sợ nhân dân chủ quan tại sao không cập nhật liên tục bản tin mà phải chờ đúng thời gian sau một buổi làm việc (4 tiếng) mới thông báo, để đến nỗi tất cả hàng trăm tờ báo trong nước chỉ có thể ăn theo tin cũ đó trong khi bão tiến sát từng giờ? Tại sao có thể ăn no ngủ kỹ khi hàng vạn người dân Quảng Bình ít giờ nữa sẽ chịu những thiên tai thảm khốc? Hàng triệu giờ công, hàng trăm tỷ đồng huy động sơ tán người dân ở Đà Nẵng, Thừa Thiên Huế… có thể giảm bớt nếu có ai đó ở Trung tâm đủ thông minh và dám chịu trách nhiệm – ít nhất là có trách nhiệm… thức (không ngủ) để cập nhật mỗi 30 phút hay một giờ. Có thể yêu của người dân đối với cái chuyện thức (nỏ ngủ, làm việc) của cán bộ và nhân viên của Trung tâm là cao quá chăng khi cha ông nói “nhất thủy nhị hỏa” – chữa lụt bão còn cần nhanh hơn, chính xác hơn chữa lửa. Mỗi năm chỉ có dăm bảy ngày trực theo dõi bão mà không làm được thì quả thật là không hiểu nổi. Càng khó hiểu hơn nữa khi Trung tâm cảnh báo “có khả năng đổi hướng” nguy hiểm nhưng riêng Trung tâm không thèm đổi… thói quen bưng tai, nhắm mắt nếu… cháy nhà hàng xóm!

Dĩ nhiên có những cơn bão đổi hướng thật sự (từ bắc quay ngược vào nam) nhưng xác suất đó chỉ khoảng 1-2% và, xác suất từ sự thất thường đó cũng được báo trước nếu theo dõi liên tục từng phút, từng giờ.
Trách nhiệm của công bộc là phục vụ tận tâm, tận sức theo đúng khả năng và trách nhiệm của mình. Đặc biệt, khi bão lớn, bão nguy ập đến, không thể chấp nhận cung cách làm việc đủng đỉnh, chung chung, nửa vời theo kiểu tát gió theo… mưa bão như thế!

(Bản đồ của Hải quân Hoa Kỳ, lúc 8h10, giờ Guam; tức 3h10 sáng 30.9, giờ Việt Nam)

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  Change )

Google photo

You are commenting using your Google account. Log Out /  Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  Change )

Connecting to %s

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.