Tai nạn lao động: người chết nhiều, khởi tố không bao nhiêu!

Posted: July 28, 2015 in Uncategorized
Tags:

Thùy Dung (TBKTSG Online) – Mặc dù tai nạn lao động xảy ra ngày càng phức tạp và nghiêm trọng, nhất là trong lĩnh vực xây dựng, chiếm tới 30% tổng số vụ gây chết người, song số các vụ án bị khởi tố lại chiếm tỉ lệ rất nhỏ, chỉ 2%, tương đương 12 vụ mỗi năm.

� Xem thêm: TKV lại xin giảm 90% phí môi trường cho các dự án bô xít + Boxit Tây Nguyên xin giảm thuế môi trường: Nghịch dị.


Một vụ tai nạn lao động nghiêm trọng: sập giàn giáo tại một công trình
xây dựng ở TPHCM hôm 10-7-2015 làm 3 người chết và 4 người bị thương. Ảnh TL

Theo thông tin tại buổi Tọa đàm trực tuyến trên Cổng thông tin Chính phủ về an toàn lao động diễn ra ngày 27-7, ngành xảy ra nhiều tai nạn lao động (TNLĐ) nghiêm trọng nhất trong những năm qua là ngành xây dựng, xây lắp công trình dân dụng và công nghiệp, chiếm khoảng 30% số vụ gây chết người.

Riêng trong năm 2014, đã xảy ra 6.709 vụ TNLĐ làm 6.941 người bị nạn trong đó, trong đó có 630 người bị chết.

Điển hình mới nhất là vụ sập giàn giáo tại công trường Công ty TNHH Gang thép Hưng Nghiệp Formosa; hai vụ sập giàn giáo liên tiếp tại công trình 4 tầng ở Hậu Giang vào chiều ngày 9-7 và tại công trình 17 tầng tại TP Hồ Chí Minh vào sáng ngày 10-7; hoặc vụ cần cẩu của đơn vị thi công dự án đường sắt trên cao Cát Linh-Hà Đông bất ngờ đứt cáp, khiến một người tử vong, 2 người khác bị thương… Những vụ TNLĐ liên tiếp và nghiêm trọng khiến người dân đặc biệt hoang mang.

Giải thích về vấn đề này, ông Lê Quang, Phó Cục trưởng Cục Giám định Nhà nước về chất lượng công trình (Bộ Xây dựng), cho hay xây dựng là lĩnh vực trải dài cả nước, tập trung nhiều người và trang thiết bị nên thường xuyên xảy ra TNLĐ. Mỗi vụ TNLĐ có những nguyên nhân khác nhau nhưng về cơ bản, có bốn nhóm nguyên nhân chính: Chủ đầu tư chưa chú ý tới bảo đảm an toàn lao động trong thi công xây dựng; Giàn giáo kém chất lượng do không được kiểm tra, lắp giàn giáo mà không tuân thủ quy chuẩn hoặc để xảy ra tình trạng quá tải giàn giáo; Trang thiết bị xuống cấp và không được kiểm tra định kỳ; và người sử dụng lao động không tuyên truyền huấn luyện cho người lao động về an toàn lao động…

Nói về trách nhiệm của cán bộ tranh tra lao động khi không thường xuyên thanh, kiểm tra các lĩnh vực có nguy cơ cao, ông Hà Tất Thắng, Cục trưởng Cục An toàn Lao động, Bộ Lao động, Thương binh và Xã hội, cho hay cả nước chỉ có khoảng 100 thanh tra viên nên số lượng doanh nghiệp được kiểm tra rất ít, mới chỉ khoảng 0,22% tổng số doanh nghiệp.

Bên cạnh số lượng doanh nghiệp bị thanh kiểm tra thấp, số vụ án bị khởi tố, truy cứu trách nhiệm hình sự cũng rất thấp. Ông Thắng thống kê, mỗi năm số lượng người chết vì TNLĐ là trên dưới 600 người nhưng các vụ bị khởi tố không nhiều. Trung bình có khoảng 2% số vụ bị khởi tố, tức chỉ khoảng 12 vụ TNLĐ mỗi năm.

Điều này, theo ông Thắng, là do thanh tra của Bộ chỉ có trách nhiệm xử phạt hành chính còn khởi tố thuộc về cơ quan công an. Sau khi phía Bộ Lao động đề nghị khởi tố, cơ quan công an sẽ điều tra về các vụ TNLĐ, nếu thấy cấu thành nên các yếu tố vi phạm mới khởi tố.

Những vụ việc được đưa ra khởi tố gần đây là vụ sập mỏ đá ở Lèn Cờ Nghệ An làm chết 18 người; vụ sập giàn giáo ở Vũng Áng Hà Tĩnh đã khởi tố 2 bị can là người quản lý của Hàn Quốc….

Trước thực trạng này, các cơ quan chức năng đang tiến hành xây dựng các văn bản quy phạm làm rõ các quy định về điều kiện năng lực của nhà thầu tham gia xây dựng công trình; quy định trách nhiệm đảm bảo an toàn lao động trong thi công xây dựng của các chủ thể trong hoạt động đầu tư (từ chủ đầu tư, ban quản lý dự án, nhà thầu thi công xây dựng đến nhà thầu giám sát thi công…); lập và phê duyệt thiết kế biện pháp thi công…

Luật An toàn lao động vừa được Quốc hội thông qua sẽ có hiệu lực kể từ ngày 1-7-2016 cũng quy định chi tiết hơn về các nguyên tắc đảm bảo an toàn vệ sinh lao động. Từ nay đến khi luật có hiệu lực, Bộ Lao động-Thương binh và Xã hội sẽ xây dựng các văn bản hướng dẫn luật để ngay khi có hiệu lực luật có thể đi vào áp dụng ngay trong thực tế.

TKV lại xin giảm 90% phí môi trường cho các dự án bô xít

Lan Nhi (TBKTSG Online) – Mặc dù đã bị Bộ Tài chính nhiều lần từ chối đề nghị giảm phí bảo vệ môi trường nhưng trước khi chính sách phí bảo vệ môi trường dự kiến sẽ thay đổi trong thời gian tới, Tập đoàn công nghiệp Than- khoáng sản (TKV) lại xin Bộ Tài chính giảm 90% mức phí này.


Trên công trường dự án bauxite Nhân Cơ, Đắk Nông. Ảnh: Thảo Nguyên

Theo tin từ Bộ Tài chính, tại một cuộc hội thảo hoàn thiện chính sách phí bảo vệ môi trường đối với hoạt động khai thác khoáng sản diễn ra tuần trước tại Quảng Ninh, TKV lại tiếp tục gửi đề xuất lên Bộ Tài chính, đề nghị giảm 90% mức thu phí bảo vệ môi trường đang áp dụng cho các dự án bô xít.

Mức thu phí hiện hành đối với các dự án bô xít là từ 30.000 đồng đến 50.000 đồng/tấn, tùy địa phương; song TKV đề nghị giảm mức thu xuống còn 4.000 đồng/tấn. Mức đề nghị này, theo đánh giá của Bộ Tài chính là tương đương với khai thác đất, cát…để làm vật liệu xây dựng thông thường.

Đây không phải là lần đầu tiên trong hai năm qua, TKV trình ra kiến nghị này và đã bị Bộ Tài chính cũng như địa phương nơi khai thác bô xít là tỉnh Lâm Đồng từ chối.

Theo lập luận của TKV, khai thác bô xít tương đối đơn giản, chỉ cần gạt hoặc xúc lớp đất phủ mỏng ở phía trên sang bên cạnh, xúc quặng đi sau đó hoàn thổ tại chỗ bằng đất thổ nhưỡng. Quặng bô xít và đất phủ có độ cứng ít, không phải khoan nổ mìn khi khai thác. Vì vậy, mức độ gây ô nhiễm trong quá trình khai thác là rất thấp, giống như khai thác đất để san lấp, xây dựng công trình.

Chủ đầu tư hai dự án bô xít tại Tân Rai và Nhân Cơ cũng cho rằng việc phát thải bùn đỏ không xảy ra ở khâu khai thác mà ở khâu chế biến sau khai thác. Dự án bô xít đã phải đầu tư rất lớn cho việc quản lý, vận hành và xử lý bùn đỏ. Cho nên mức phí bảo vệ môi trường mà Bộ Tài chính và các địa phương đang áp cho dự án là quá cao, không phù hợp với mức độ ô nhiễm do khai thác bô xít gây ra.

Để hai dự án bô xít đi vào vận hành trong hai năm qua, TKV đã đề nghị và nhiều lần được duyệt các ưu đãi nhằm giảm lỗ cho dự án. Tính ra, TKV đã được ưu đãi 5 loại thuế như được miễn giảm tiền thuê đất, miễn thuế nhập khẩu thiết bị, tạo tài sản cổ định, được miễn thuế nhập khẩu linh kiện, vật tư lắp đặt đồng bộ tại dự án alumin Tân Rai (Lâm Đồng), miễn thuế xuất khẩu aluim xuống còn 0%…

Thậm chí, cuối năm 2014, TKV đã đề nghị cho nhà đầu tư có liên quan đến dự án là Công ty TNHH Trần Hồng Quân (đầu tư nhà máy điện phân nhôm công suất 300.000 tấn/năm) tại dự án Nhân Cơ (Đắc Nông) được hưởng các ưu đãi cao nhất cho dự án, trong đó có việc đề nghị giá bán điện cho nhà đầu tư thấp hơn giá bán điện bình quân trong khu vực này. Tức là thay vì giá bán điện bình quân khoảng 6,5 cent/kWh hạ xuống còn 5,3 đến 5,4 cent/kWh. Các đề nghị này chưa được chính thức thông qua.

Báo cáo gải trình của Bộ Công thương gửi Ủy ban Thường vụ Quốc hội hồi tháng 3/2015 cho biết đến năm 2016 và 2020, hai dự án này mới lần lượt hết lỗ. Cụ thể: năm 2015, dự án Tân Rai dự tính vẫn lỗ 252 tỉ đồng và năm 2016 dự kiến còn lỗ gần 10 tỉ nữa mới cân bằng được tài chính. Dự án Nhân Cơ dự kiến lỗ kéo dài từ 2015 đến 2020 với mức lỗ dự tính gấp đôi mức lỗ dự án Tân Rai.

Boxit Tây Nguyên xin giảm thuế môi trường: Nghịch dị

Phương Nguyên (BĐV) – Mới đây TKV lại tiếp tục gửi đề xuất lên Bộ Tài chính, đề nghị giảm 90% mức thu phí bảo vệ môi trường đang áp dụng cho các dự án boxit.

Tờ TBKTSG online dẫn thông tin từ Bộ Tài chính cho biết, tại một cuộc hội thảo hoàn thiện chính sách phí bảo vệ môi trường đối với hoạt động khai thác khoáng sản diễn ra tuần trước tại Quảng Ninh, TKV lại tiếp tục gửi đề xuất lên Bộ Tài chính và  đề nghị giảm 90% mức thu phí bảo vệ môi trường đang áp dụng cho các dự án boxit.

Theo đó với mức thu phí hiện hành đối với các dự án boxit là từ 30.000 đồng đến 50.000 đồng/tấn, tùy địa phương. Nay TKV đề nghị giảm mức thu xuống còn 4.000 đồng/tấn.

“Mức đề nghị này là tương đương với khai thác đất, cát…để làm vật liệu xây dựng thông thường”, Bộ Tài chính cho biết.

Cũng theo bộ này thì đây không phải lần đầu TKV đưa ra đề nghị này. Bởi TKV cho rằng khai thác boxit tương đối đơn giản, chỉ cần gạt hoặc xúc lớp đất phủ mỏng ở phía trên sang bên cạnh, xúc quặng đi sau đó hoàn thổ tại chỗ bằng đất thổ nhưỡng.

Quặng bô xít và đất phủ có độ cứng ít, không phải khoan nổ mìn khi khai thác. Vì vậy, mức độ gây ô nhiễm trong quá trình khai thác là rất thấp, giống như khai thác đất để san lấp, xây dựng công trình.

Tuy nhiên đề nghị này 2 năm qua dù đưa ra nhiều lần nhưng vẫn bị Bộ Tài chính từ chối nhưng TKV vẫn kiên trì bám trụ.

Boxit Tay Nguyen xin giam thue moi truong: Nghich di
TKV từng nhiều lần xin ưu đãi cho 2 dự án boxit Tây Nguyên

TKV từng nhiều lần xin ưu đãi cho 2 dự án boxit Tây Nguyên. Trước đó Bộ Công thương còn xin giảm đầu tư hồ chứa bùn đỏ vì thiết kế có độ an toàn quá cao. Rồi lại xin giảm thuế môi trường, không đền bù tiền đất cho dân mà chỉ thuê có thời hạn…

Hiện tại TKV đã được ưu đãi 5 loại thuế như được miễn giảm tiền thuê đất, miễn thuế nhập khẩu thiết bị, tạo tài sản cổ định, được miễn thuế nhập khẩu linh kiện, vật tư lắp đặt đồng bộ tại dự án alumin Tân Rai (Lâm Đồng), miễn thuế xuất khẩu aluim xuống còn 0%…

Trong khi đó báo cáo của Bộ Công thương gửi Ủy ban Thường vụ Quốc hội hồi tháng 3/2015 cho biết đến năm 2016 và 2020, hai dự án này mới lần lượt hết lỗ.

Trước đó TS Hồ Uy Liêm, nguyên Phó Chủ tịch Liên hiệp hội Việt Nam từng bày tỏ quan điểm khi Bộ Công thương và TKV liên tục xin cơ chế ưu đãi.

Ông Liêm cho rằng, mục tiêu của dự án là nhằm thúc đẩy kinh tế xã hội phục vụ cho vùng đất Tây Nguyên. Đây là mục tiêu rất đẹp. Thế nhưng để dự án có thể tác động tích cực đến sự phát triển kinh tế xã hội thì yêu cầu đầu tiên là hoạt động sản xuất kinh doanh phải có lãi. Lãi này thể hiện qua việc nộp thuế càng nhiều càng tốt và đồng tiền này sẽ tái đầu tư trở lại cho nhà ở, trường học, bệnh viện, đường xá cho vùng Tây Nguyên.

Còn GS.TSKH Đặng Trung Thuận, Chủ tịch Hội Địa hóa Việt Nam cho rằng, việc hoàn thổ và phục hồi môi trường chắc chắn không dễ như những gì TKV nói.

Vị chuyên gia này cũng bày tỏ lo ngại về khả năng ô nhiễm nước vào mùa mưa và ô nhiễm bụi đất đỏ vào mùa khô. Vào mùa mưa, mưa Tây Nguyên xối xả sẽ trút xuống toàn bộ khu vực khai trường.

Từ đây, nước mưa mang theo đất đổ vào sông, suối ảnh hưởng nghiêm trọng đến chất lượng nước sẽ chảy về vùng Đông Nam bộ và các vùng hạ du khác.

“Còn vào mùa khô, hoạt động khai thác mỏ sẽ ảnh hưởng nghiêm trọng đến môi trường không khí do bụi và chất thải khí của các phương tiện cơ giới từ khu mỏ đến nhà máy tuyển quặng”, GS.TSKH Đặng Trung Thuận nói.

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  Change )

Google photo

You are commenting using your Google account. Log Out /  Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  Change )

Connecting to %s

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.