Tượng đài Hồ Chí Minh 1.400 tỷ

Posted: August 6, 2015 in Uncategorized
Tags:

Gia Minh (RFA) – Công luận, đặc biệt của cư dân mạng, tại Việt Nam đang bức xúc về việc tỉnh Sơn La thông qua dự án xây dựng tượng đài Hồ Chí Minh với kinh phí khủng 1400 tỷ đồng Việt Nam. Lý do của sự phản đối dự án là gì?

� Xem thêm: Đề xuất xây thêm 14 tượng đài Chủ tịch Hồ Chí Minh + Giá trị đích thực + Tượng đài, con cá gỗ và quan chức bụng to.

hochiminh-screenshot.jpgNgày 17-5 vừa qua, một tượng đài Hồ Chí Minh bằng hợp kim đồng cao gần 8 mét cũng mới được dựng lên trước trụ sở UBND TP HCM. Việt Nam hiện nay có khoảng 137 tượng đài HCM và theo Bộ Văn hóa đã có kế hoạch xây thêm 60 tượng nữa.Photo: RFA

Vụ Tượng Đài Mẹ Việt Nam Anh Hùng ở tỉnh Quảng Nam với kinh phí chừng 400 tỷ đồng vừa hoàn thành vào tháng 3 năm nay từng gây bão trong dư luận cả nước. Lý do được nêu ra là biết bao bà mẹ liệt sỹ còn phải sống trong cảnh khó khăn, chưa được đền bù xứng đáng trong khi Nhà nước lại bỏ tiền ra cho một công trình lớn như thế.

Nay đến tin Hội đồng Nhân dân tỉnh Sơn La, một trong những tỉnh nghèo nhất tại Việt Nam, lại thông qua dự án xây dựng tượng đài Hồ Chí Minh với khoản kinh phí 1400 tỷ đồng.

Luật sư Lê thị Công Nhân, một cựu tù nhân lương tâm, có ý kiến sau khi nghe tin vừa nêu:

“ Thực sự tôi cảm thấy bất ngờ bởi vì trong hoàn cảnh kinh tế hiện nay của Việt Nam như chúng ta biết trước khi có tin Hội đồng Nhân dân tỉnh Sơn La thông qua nghị quyết đề án xây tượng thờ ông Hồ Chí Minh cộng với một tổng quan chung giống như một công viên khổng lồ với những bức tượng, phù điêu rất lớn, có thể nói lớn nhất từ trước đến nay ở tỉnh Sơn La và họ dự toán mất 1400 tỷ; trước khi tin này đưa ra khoảng 3-4 ngày gì đó thì một bà thứ trưởng Bộ Tài chính của Việt Nam phải lên tiếng để xin vay của Ngân hàng Nhà nước 30 ngàn tỷ đồng.

Trong bối cảnh kinh tế chung của đất nước như vậy- Bộ Tài chính ở trung ương quản lý tài chính và chi phí công cho tất cả các tỉnh thành, trong đó có cả Sơn La, khu vực miền núi Tây bắc, phía bắc; và Ngân hàng Nhà nước cũng làm chức năng quản lý ngân hàng ở trên phạm vị toàn bộ quốc gia. Trong sự điêu đứng như thế về ngân sách mà Sơn La là một tỉnh nghèo, có tiếng về nghèo ở Việt Nam mà thông qua việc làm như vậy theo tôi cảm thấy đó là một việc làm, một ý tưởng điên rồ.

Tất nhiên họ không hề điên như vậy. Những người đưa ra ý tưởng và thông qua ý tưởng đó là bởi vì, tôi tin chắc, đằng sau những việc này có những lợi ích bất chính, khuất tất. Có thể là sự tham ô, tham nhũng thông qua hình thức lãng phí vô cùng ghê gớm và thông qua dễ những dự án được gán cho ý nghĩa chính trị
– Luật sư Lê thị Công Nhân   

Tất nhiên họ không hề điên như vậy. Những người đưa ra ý tưởng và thông qua ý tưởng đó là bởi vì, tôi tin chắc, đằng sau những việc này có những lợi ích bất chính, khuất tất. Có thể là sự tham ô, tham nhũng thông qua hình thức lãng phí vô cùng ghê gớm và thông qua dễ những dự án được gán cho ý nghĩa chính trị. Mà như chúng ta biết ý nghĩa chính trị này gắn liền với chế độc độc tài của Việt Nam; tức tôn thờ lãnh tụ một cách sung bái và thái quá.”

Một số cư dân mạng trưng bản phản đối dự án xây dựng tượng đài Hồ Chí Minh 1400 tỷ trên facebook của họ. Việc làm này cũng được một chị đang khiếu kiện tại Hà Nội vì việc thu hồi đất đai- nhà cửa oan ức ở Đồng Nai, chị Ngọc Nguyên hưởng ứng với những lý do được nêu ra:

“ Trong phòng khiếu kiện từ sáng đến lúc này mọi người cũng nói đến vấn đề đó. Tôi rất bức xúc và nhiệt liệt phản đối. Tôi cũng đang biết tấm bảng để chữ ‘Phản đối xây tượng đài Hồ chí Minh phải tốn kém 1400 tỷ’. Tôi đang chuẩn bị đây.

Trong khi chúng tôi là những người dân không có chỗ ăn, chỗ ở, không có cuộc sống. Theo tôi nghĩ nếu bỏ 1400 tỷ này ra để giải quyết cho dân oan chúng tôi có cuộc sống thì phần nào giảm đi những người bị oan ức. Nếu khắc phục được như vậy thì sẽ tốt hơn. Đàng này xây một tượng đài như thế là phí quá, vô ích.

Nếu muốn nói xây tượng đài để nói cho dân biết đó là công lao của một người cứu nước thì không cần phải xây những tượng đài như thế. Chỉ cần làm những việc tốt thôi, người dân có cuộc sống ấm no thì trong lòng họ tự khắc hiểu, tự biết. Không cần phải phô trương, làm những hình thức như vậy.

Tôi nói mấy ông có xây tượng đài để ở mỗi ngả tư đường đi, chưa chắc người dân thấy và hiểu được. Sợ người ta còn tức giận thêm. Do đó tôi cũng đang có ý tưởng là phải làm sao để thể hiện sự phản đối này.”

Tôi nói mấy ông có xây tượng đài để ở mỗi ngả tư đường đi, chưa chắc người dân thấy và hiểu được. Sợ người ta còn tức giận thêm. Do đó tôi cũng đang có ý tưởng là phải làm sao để thể hiện sự phản đối này.
– chị Ngọc Nguyên   

Nhà văn quân đội Phạm Đình Trọng hiện sống tại Sài Gòn có bài viết ‘Dừng ngay những dự án tượng đài tham nhũng’. Trong đó ông nêu rõ ‘Một trào lưu, một phương cách tham nhũng tập thể, công khai đang là những cơn bão, những trận mưa lũ tàn phá đất nước như những trận mưa lũ đang tàn phá vùng than giàu có Quảng Ninh’. Và nhà văn quân đội Phạm Đình Trọng kêu gọi các tổ chức xã hội dân sự tại Việt Nam cần lên tiếng mạnh mẽ về những dự án mà ông gọi là những dự án vô cảm với những cảnh đời nghèo đói của người dân.

Giáo sư y khoa Nguyễn Văn Tuấn từ Australia cũng có chung ý với nhà văn Phạm Đình Trọng khi gọi Việt Nam là đất nước của những tượng đài vô cảm. Ông cố gắng giải thích tình trạng hằng loạt địa phương ở Việt Nam đều có dự án xây dựng tượng Hồ Chí Minh có thể là xuất phát từ ý tưởng kinh doanh hình tượng lãnh tụ. Theo giáo sư Nguyễn Văn Tuấn như thế là sự khinh thường người dân đóng thuế.

Ngay cả một vị quan chức Nhà nước, phó giám đốc Học viện Quốc gia Hồ Chí Minh, phó giáo sư- tiến sĩ Nguyễn Thị Thông được mạng Infonet trích dẫn thừa nhận con số 1400 tỷ là quá lớn đối với 1 tỉnh còn nghèo như Sơn La.

Vào ngày 5 tháng 8, chúng tôi liên lạc với các vị trong Ủy ban Nhân dân tỉnh Sơn La để hỏi ý kiến về dự án tượng đài Hồ Chí Minh 1400 tỷ đồng mà dư luận đang bức xúc thì hai vị phó chủ tịch Tráng Thị Xuân và Phạm Văn Thủy trả lời:

“ Tôi không phụ trách mảng này, anh hỏi anh Phạm Văn Thủy.”

“Tôi đang họp, và tôi không có thẩm quyền trả lời, hãy hỏi ông chủ tịch UBND tỉnh.”

Mạng Soha News trích dẫn phát biểu của ông chủ tịch Ủy ban Nhân dân tỉnh Sơn La, Cầm Ngọc Minh, rằng dư luận đang hiểu sai về con số 1400 tỷ đồng. Theo ông này thì khoản kinh phí này được dùng để xây dựng một cụm công trình trên diện tích 20 héc ta, trong đó có quảng trường, tượng đài bác Hồ với các dân tộc Tây Bắc, trung tâm hành chính mới của tỉnh, khu tái định cư và giải phóng mặt bằng, đền thờ bác Hồ.

Vào tháng tư vừa qua, Bộ Văn hóa- Thể Thao- Du lịch Việt Nam đưa ra đề xuất từ nay đến năm 2030 sẽ xây thêm khoảng gần 60 tượng đài Hồ chí Minh trên cả nước.

Thống kê cho thấy tại Việt Nam hiện nay có 137 tượng đài Hồ Chí Minh đủ loại.

[:-/] Đề xuất xây thêm 14 tượng đài Chủ tịch Hồ Chí Minh (VNE 6/8/2015) – Đề án Quy hoạch hệ thống tượng đài Chủ tịch Hồ Chí Minh đến năm 2030 được Cục Mỹ thuật Nhiếp ảnh và Triển lãm (Bộ Văn hóa Thể thao và Du lịch) xây dựng, đang xin ý kiến cấp trên, có đề xuất xây thêm 14 tượng đài ở các tỉnh.


Tượng đài “Bác về thăm quê” ở TP Vinh (Nghệ An) bị nhận xét là phần vai
và gáy tượng chưa đúng về giải phẫu nhân thể. Ảnh: Nguyễn Hải.

Các công trình trong Quy hoạch tượng đài Chủ tịch Hồ Chí Minh đến năm 2030 được chia làm 2 nhóm: Tượng đài nhóm A đặt ở Trung tâm hành chính, chính trị có kích thước nhân vật cao từ 4 đến trên 9 m. Tượng đài nhóm B được xây dựng trong khuôn viên cơ quan, đơn vị, trường học có kích thước nhân vật từ 1,5 đến 3 m.

Nguồn vốn đầu tư xây dựng tượng đài bao gồm: vốn ngân sách Nhà nước Trung ương và địa phương, vốn tự có của các ngành và các tổ chức xã hội, các doanh nghiệp trong và ngoài nước hỗ trợ, nhân dân đóng góp.

Theo thống kê của Bộ Văn hóa Thể thao và Du lịch, hiện nay cả nước có 101 tượng đài Chủ tịch Hồ Chí Minh được xây trong khuôn viên, trụ sở cơ quan, đơn vị; 31 tượng ở trung tâm hành chính, chính trị.

Việc sử dụng chất liệu trong các công trình tượng đài trước đây bộc lộ nhiều hạn chế. Ở các tượng đá, hiện tượng ôxy hóa chất kết dính ở các thớt nối dẫn đến bề mặt chia cắt. Một số công trình chưa có kinh nghiệm xử lý chống hở mạch thấm nước, nên mỗi khi trời mưa đọng nước, tạo điều kiện cho rêu mốc phát triển, bề mặt đá loang lổ. Một số tượng bằng chất liệu đồng, phải hàn liên kết. Tuy vậy, hầu hết xưởng đúc đồng theo kinh nghiệm thủ công với công nghệ làm khuôn còn lạc hậu, không tránh khỏi hiện tượng sôi bọt, xốp đồng, độ dày không đều.

Các công trình tượng đài Chủ tịch Hồ Chí Minh ở Việt Nam, hiện nay thường được tạo hình ở 3 mẫu: Hồ Chủ tịch đứng vẫy tay chào; Hồ Chủ tịch ngồi đọc sách; Hồ Chủ tịch với các cháu thiếu nhi, với đồng bào… Bộ cho rằng, hầu hết công trình đều có, hình dáng, cử chỉ, cách thể hiện hình khối điêu khắc giống nhau, chưa thể hiện được tính khái quát, điển hình nội dung sự kiện, đồng thời chưa thể hiện được cảm xúc, phong cách riêng.

Do việc nghiên cứu hình tượng điển hình, hình khối đặc trưng còn thiếu sự đầu tư khiến cho công trình tượng đài còn đơn điệu, chưa có sức truyền cảm cao đến người xem. “Chưa chỉnh trang tu sửa lại những khiếm khuyết do lỗi kỹ thuật hoặc hạn chế về mỹ thuật ở một số tượng đài. Ví dụ tượng đài Bác về thăm quê ở TP Vinh, Nghệ An phần vai và gáy tượng chưa đúng về giải phẫu nhân thể”, báo cáo đề án của Bộ Văn hóa nêu rõ.

Trước đó, chia sẻ với VnExpress, tiến sĩ Đinh Hồng Hải (Đại học Quốc gia Hà Nội), tiến sĩ khoa học nghệ thuật Phạm Hoàng Vân (Đại học Mỹ thuật công nghiệp) cho rằng Việt Nam đang quá thừa các công trình tượng đài kém chất lượng. Nguyên nhân tượng đài đang bị xây dựng theo kiểu dự án ép tiến độ; tác phẩm không mang tính biểu tượng cao, công nghệ kỹ thuật đúc lạc hậu, phương pháp tạo mặt bằng bằng thuốc nổ gây rung chấn, tạo các lỗ hổng và ảnh hưởng lâu dài.

Giá trị đích thực

Phan Đăng (NLĐ) – Dư luận đang xôn xao trước việc tỉnh Sơn La đề xuất xây công trình tượng đài quy mô lớn với tổng giá trị đầu tư lên tới 1.400 tỉ đồng, lớn hơn nhiều lần chi đầu tư mỗi năm tại tỉnh miền núi này.

Tại kỳ họp lần thứ 10, HĐND tỉnh Sơn La khóa XIII đã thông qua nghị quyết, trong đó có đề xuất xây công trình quần thể tượng đài Bác Hồ với đồng bào các dân tộc Tây Bắc gắn với trụ sở làm việc tại TP Sơn La. Nếu được chấp thuận, công trình trên sẽ được khởi công vào ngày 11-10 tới nhân kỷ niệm 120 năm ngày thành lập tỉnh Sơn La. Tổng vốn xây dựng được dự kiến khoảng 1.400 tỉ đồng từ 3 nguồn: ngân sách trung ương, ngân sách địa phương và xã hội hóa.

Số tiền đầu tư xây dựng cụm công trình trên quá lớn, nhất là đối với một tỉnh miền núi còn nghèo như Sơn La, là lý do chính gây xôn xao dư luận. Số tiền này gần bằng một nửa so với tổng thu ngân sách theo kế hoạch hơn 2.850 tỉ đồng của cả tỉnh Sơn La trong năm 2015. Do là tỉnh miền núi nghèo nên số tiền thu được này hoàn toàn chưa đủ cho tổng các khoản chi của tỉnh trong cùng năm nên ngân sách trung ương phải hỗ trợ thêm hơn 6.500 tỉ đồng.

Trường hợp đề xuất xây cụm công trình trên được chấp thuận, ngân sách trung ương chắc chắn sẽ phải hỗ trợ thêm một khoản không nhỏ cho Sơn La. Trong khi đó, quốc khố, như một vị lãnh đạo ngành tài chính nước nhà từng ví như chiếc chăn hẹp, đắp chỗ này thì hở chỗ kia. Cũng chính vì chi, đầu tư công quá lớn trong nhiều năm nên nợ công của nước ta hiện nay, theo đánh giá của Quốc hội, đã gần chạm ngưỡng nguy hiểm 65% GDP. Số liệu của Tổng cục Thống kê cho thấy tổng mức bội chi ngân sách nhà nước từ đầu năm đến ngày 15-7 ước khoảng 114.400 tỉ đồng, trong đó khoản chi trả nợ và viện trợ lên tới 82,200 tỉ đồng.

Bội chi lớn song chúng ta vẫn tiếp tục phải chi bởi nhu cầu đầu tư phát triển, an ninh quốc phòng, an sinh xã hội, xóa đói giảm nghèo… Trong bối cảnh đó, có nên bỏ ra cả ngàn tỉ đồng để xây dựng công trình, một nhu cầu không phải cấp bách lúc này.

Tất nhiên, không phải vì nghèo mà chúng ta không xây dựng các công trình kiến trúc mang ý nghĩa lịch sử, văn hóa. Song, không phải cứ quy mô, hoành tráng, tốn kém mới có tầm vóc và giá trị lâu dài.

Giá trị, ý nghĩa của công trình kiến trúc hoàn toàn không đồng nghĩa với giá trị vật chất xây dựng. Tượng đài tưởng niệm các anh hùng, liệt sĩ trên đường Bắc Sơn (Hà Nội) được đích thân Thủ tướng Võ Văn Kiệt lựa chọn từ phương án 2 là một minh chứng điển hình. Ngược lại, có thể thấy dù Bảo tàng Hà Nội đã ngốn hết 2.300 tỉ đồng song vẫn rất “ế khách”. Giá trị đích thực của công trình kiến trúc không phải là quy mô hoành tráng với số tiền ngàn tỉ mà được quyết định bởi giá trị tư tưởng, kiến trúc, nhân văn của nó.

[:-/] Tượng đài, con cá gỗ và quan chức bụng to (Băng Tâm VNTB) – Quyết tâm đạt được, nghĩa là bụng các vị quan chức lại to ra, to vì lo nghĩ thâu-đêm-suốt-sáng làm sao, làm thế nào để giấc mơ đón tượng đài Bác về trở thành hiện thực.

Một tượng đài về Chủ tịch Hồ Chí Minh đặt tại vùng đất nghèo khó Sơn La, cái vùng đất mà các em học sinh trường Tiểu học và THCS Háng Đồng, Bắc Yên, Sơn La phải “ăn thịt chuột” để qua ngày rét trong một chương trình mang tên Chào buổi sáng phát trên VTV1 nói về cuộc sống vô cùng thiếu thốn của các em học sinh trường Háng Đồng, huyện Bắc Yên, tỉnh Sơn La.

Thịt chuột trở thành bữa ăn cải thiện cho những chủ nhân tương lai của đất nước. Nhưng Tượng nào phải là cái “món đặc sản của núi” để rồi nó “đắt hơn cả thịt lợn, thịt dê đấy. Chuột toàn ăn ngô, nên thịt thơm và ngon lắm” để người dân có thể “no cái bụng, vui cái bụng qua ngày” như một vị cán bộ huyện Bắc Yên, Sơn La từng thổ lộ khi các nhà báo đề cập đến vấn đề học sinh phải săn chuột để sống qua ngày rét?

Cái đói “thịt” chính là cái đói nói chung của trẻ em vùng cao Tây Bắc (trong đó có Sơn La). Bất kỳ đoàn thiện nguyện nào vượt sự khó khăn của địa hình, tìm thăm các bản làng xa xôi, không ít trong đó phải chạnh lòng vì sự khắc nghiệt của thời tiết, và sự khắc nghiệt của kinh tế, xã hội và các điều kiện chăm lo cuộc sống nơi này, đến nỗi “bữa ăn có thịt”, “áo ấm mùa đông”, “trường học kiên cố” là những điều mà trẻ em vùng cao ở đây buộc phải nằm mơ để thấy.

Tượng Bác Hồ với các dân tộc vùng cao Tây Bắc không đem lại cho người dân tộc bữa cơm no, không đem cho họ bữa ăn có thịt, và tất nhiên, cũng không thể đem lại cho họ con đường bằng phẳng, cái cầu chắc chắn mà họ cần có. Nhưng nó vẫn sẽ cứ xây, vì “giá trị tinh thần”, vì cho thấy sự gần gũi của Bác với các dân tộc vùng cao, có ý nghĩa tuyên truyền, giáo dục, lịch sử… theo các ông bà tỉnh ủy viên, rồi các vị bộ chính trị nói vậy, vỗ về dân vậy.

Và rồi, các loại tượng đài trở thành một con cá gỗ khổng lồ, để mỗi khi dân đói, dân khát, lại nhìn vào bức tượng trị giá hàng ngàn tỷ đồng đó, lại qua cơn đói. Có lẽ phải hiểu “biểu tượng tinh thần” của các vị quan chức ta là vậy. Và hẳn, đó là một cách chống đói nghèo cực kỳ sáng tạo, chỉ áp dụng tại những nước như Việt Nam.

Trong khi đó, người dùng facebook bắt đầu phản đối dự án, GS Ngô Bảo Châu trên trang facebook của mình, cũng phẫn uất bày tỏ rằng: “Số tiền này đủ để xây toàn bộ các điểm trường, các ký túc xá cho Sơn La và các tỉnh miền núi. Trẻ con ăn không đủ no, áo không đủ ấm, sinh hoạt như lũ thú hoang, mà bỏ ra 1400 tỷ để xây tượng đài thì hoặc là khốn nạn, hoặc là thần kinh.”

Advertisements

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s