Những cánh rừng cuối cùng trên dãy Trường Sơn

Posted: October 26, 2015 in Uncategorized
Tags:

Nhóm phóng viên tường trình từ VN (RFA) – Có thể nói rằng hiện nay, rừng trường Sơn đoạn qua tỉnh Quảng Nam là cánh rừng đẹp nhất Việt Nam bởi thảm thực vật ở đây còn khá phong phú, các loại gỗ quí vẫn còn rải rác trong rừng già, khác với hàng loạt cánh rừng trên dãy Trường Sơn đã trơ trọi như các tỉnh khác. Thế nhưng đó là chuyện của năm ngoái, còn năm nay, hiện tại, nhiều tiểu khu lâm nghiệp có gỗ quí ở Quảng Nam đã bị chặt phá tàn tệ. Với đà này, không bao lâu nữa, rừng Trường Sơn sẽ trắng từ Bắc chí Nam.

� Xem thêm: Thủy điện trong mắt các nạn nhân + Triều cường TP.HCM lên 1,6m, nhiều quận nguy cơ ngập nặng .

truong-son-622.jpgMột con đường xẻ dọc Trường Sơn – một cách để nhanh chóng đô thị hóa Trường Sơn. RFA photo

Rừng sẽ không còn vì thủy điện và dự án trồng rừng

Một cựu chỉ huy lực lượng kiểm lâm tỉnh Quảng Nam, không muốn nêu tên, buồn bã chia sẻ: “Trường Sơn ấy, là từ chỗ đoạn ngầm Huế vào tới Trà Linh là đẹp nhất, hai bên đường vẫn còn cây nguyên thủy. Mình chỉ quan tâm cái đẹp thôi là được chứ còn bên trong nó thì cũng có vấn đề. Từ ngầm Huế ra Hà Nội là dở rồi, nó không có giá trị Trường Sơn nữa. Từ Trà Linh vào trong thì cũng không còn giá trị gì nữa, chỉ có thông với tre thôi, không gọi là Trường Sơn nữa. Thì do nó… ăn sạch, bán sạch hết rồi!”

  Từ ngầm Huế ra Hà Nội là dở rồi, nó không có giá trị Trường Sơn nữa. Từ Trà Linh vào trong thì cũng không còn giá trị gì nữa, chỉ có thông với tre thôi, không gọi là Trường Sơn nữa. Thì do nó… ăn sạch, bán sạch hết rồi!
– Một cựu kiểm lâm 

Theo vị cán bộ chỉ huy kiểm lâm đã về hưu này thì nguy cơ rừng Trường Sơn bị trắng xóa là chuyện trước mắt, khó có thể nói rằng rừng Trường Sơn sẽ giữ lại được những loại động thực vật quí hiếm. Có ba lý do để ông khẳng định rằng rừng Trường Sơn sẽ không còn, đó là: Hầu hết giới quan chức đều làm nhà bằng gỗ quí, đồ dùng trong nhà của họ thuộc nhóm gỗ cực quí; Các dự án thủy điện mở rộng lòng hồ đang là mối nguy lớn của các cánh rừng già và; Các dự án trồng rừng mà trên thực tế là phá rừng để kinh doanh đang ngày đêm tùng xẻo rừng Việt Nam.

Ở khía cạnh thứ nhất, nhà của giới quan chức Việt Nam hiện tại, chức càng cao thì nhà càng làm càng nhiều gỗ quí, từ cây đòn tay đến rui mè, lách, ngay cả bàn ghế, tủ bếp, giường ngủ của họ cũng được làm từ gỗ cẩm lai đỏ, sưa đỏ, tức gỗ huỳnh đàn hoặc thủy tùng, pơ mu, sến, lim, gụ, kiền kiền… Nói chung là chỉ riêng lượng gỗ để phục vụ các quan không thôi cũng đã nuốt trọn mất một phần ba rừng Trường Sơn chứ không giỡn chơi! Vị này khẳng định nếu không tin thì hãy nhìn xem nhà của các quan lớn, có nhà nào là không dùng gỗ quí, không muốn nói là có nhiều nhà có cả sừng tê giác, nhanh cọp hoặc ngà voi…

Chính nhu cầu dùng gỗ quí ở giới quan chức nhà nước quá lớn, trong khi đó họ lại thích dùng miễn phí nên giới lâm tặc và giới kiểm lâm đã thả sức phá rừng để cung phụng cho giới quan chức và để bán ra bên ngoài. Cung phụng một phần, bán ra bên ngoài một phần nữa thì rừng nào mà trụ nổi.

Ở khía cạnh khai thác gỗ lòng hồ thủy điện, theo vị cựu chỉ huy kiểm lâm này chia sẻ thì thực ra, từ ngày Việt Nam bắt đầu có những dự án xây dựng thủy điện đến nay, trên thực tế chẳng có lợi gì cho cây cỏ và con người, giá điện vẫn tăng vùn vụt mà rừng thì cạn kiệt. Bởi ngay từ khi xây dựng dự án, lẽ ra phía nhà nước phải có những điều khoản ràng buộc để số gỗ lòng hồ không bị thất thoát, vì đó là tài sản của quốc gia thì ở đây, những dự án ma đầy rẫy.

truong-son-400.jpgRừng trồng xen lẫn rừng nguyên sinh ở Trường Sơn.RFA photo

Dự án ma có thể đã thành hiện thực về mặt phát điện, nghĩa là thủy điện đã hình thành như Sông Tranh 2, A Vương, Sông Tranh 1… Nhưng đó vẫn là thủy điện ma đối với gỗ rừng. Một lượng gỗ khổng lồ từ lòng hồ đã bị chủ đầu tư khai thác vô tội vạ. Trong khi đó, họ không được phép làm chuyện này, bởi đó là tài sản quốc gia. Nhưng họ ngang nhiên khai thác gỗ lòng hồ bởi đã có chia chác, toa rập giữa chủ đầu tư và các quan chức nhà nước. Nói chính xác hơn là các quan tham và các doanh nghiệp đã phá hoại rừng già.

Về phía dự án trồng rừng, theo vị cựu chỉ huy kiểm lâm này thì cũng chẳng khác nào dự án thủy điện. Bởi đất trống đồi trọc ở rừng núi, trung du còn đầy ra đấy nhưng người ta lại không trồng rừng, lại bỏ hoang, lại đi trồng rừng ở những cánh rừng già có nhiều gỗ quí. Chuyện này hết sức khôi hài và vô lý, nó chỉ cho thấy rằng người ta cố tình phá rừng lấy gỗ, sau đó trồng những cây non lên chỗ rừng bị khai thác và sau này lại khai thác cây vì đó là cây của họ trồng.

Cũng theo vị cựu chỉ huy kiểm lâm này thì thực ra, giữa lâm tặc, kiểm lâm và quan chức có chung một mối lợi ăn chia từ khai thác rừng. Chính vì mối lợi này mà rừng mau chóng bị phá sạch sành sanh. Những kiểm lâm nào muốn bảo vệ rừng, có ý định tốt sẽ bị thanh trừng theo cách này hoặc cách khác, đã có rất nhiều cái chết thương tâm của cán bộ kiểm lâm do lâm tặc giết nhưng không được đưa ra ánh sáng, cùng lắm thì nói là tai nạn, bởi đằng sau kẻ giết các kiểm lâm chân chính này là những cái dù cỡ bự.

Rừng chết, đồng bằng cũng chết

Một cán bộ kiểm lâm khác, cũng không muốn nêu tên, chia sẻ thêm: “Chung là ngày nào cũng có đi làm hết, nó khai thác gõ, chò, chò đá, sến, dỗi, lim… Kiểm lâm vẫn loanh quanh đây thôi nhưng làm thinh cho tụi nó làm, làm xong nó đưa tiền phần trăm, nó làm chi kệ nó. Thì nó lên trên rừng cao, trên đỉnh núi, khai thác xong thì thả từng khúc tuột xuống, sau đó cho trâu kéo, đưa ra thuyền ngoài lòng hồ và cho chuyển đi bán. Lâu lâu thì cũng bị bắt nhưng do kiểm lâm từ ngoài bộ vào, họ không quen biết…”

  Chung là ngày nào cũng có đi làm hết, nó khai thác gõ, chò, chò đá, sến, dỗi, lim… Kiểm lâm vẫn loanh quanh đây thôi nhưng làm thinh cho tụi nó làm, làm xong nó đưa tiền phần trăm, nó làm chi kệ nó.
– Một cán bộ kiểm lâm   

Theo vị này, một khi rừng Trường Sơn bị trơ trọi thì cái giá phải trả nặng nhất là người đồng bằng mà nói cụ thể là những nông dân chân lấm tay bùn, giới công nhân, lao động nghèo và một số doanh nghiệp làm ăn chân chính chứ giới quan tham chẳng hề hấn gì, thậm chí bọn họ còn có được thời gian rảnh để hưởng thụ.

Nghĩa là khi rừng bị trơ trọi, mọi con lũ đầu nguồn sẽ nhanh chóng tuôn về đồng bằng, các hồ chứa thủy điện cũng nhanh chóng tràn nước, dẫn tới báo động đỏ và xả hồ để cứu đập. Tất cả những trường hợp này đều dẫn đến ngập lụt ở đồng bằng, mùa màng hư hại, tài sản và con người bị thiệt hại, các doanh nghiệp phải ngừng hoạt động vì nước lũ…

Chuyện này là chuyện trở thành nếp không chỉ riêng gì ở Quảng Nam hay ở miền Trung mà hầu hết trên cả nước, chính giới quan lại đã tàn phá thiên nhiên, để lại hậu quả cho nhân dân gánh chịu và trong lúc nhân dân đau khổ, giới quan lại này có kẻ diễn trò cứu hộ, cứu trợ để lên sóng, diễn xong lại về hưởng lạc, cũng có kẻ không cần diễn mà tha hồ hưởng lạc trong lúc nhân dân đang gồng mình do hậu quả của bọn họ để lại.
Rừng, ở Việt Nam, ngoài ý nghĩa là lá phổi thiên nhiên còn là cái đồng hồ đo lòng tham và sự thiếu trách nhiệm của giới quan chức.

Nhóm phóng viên tường trình từ Việt Nam

Thủy điện trong mắt các nạn nhân

Tiến Thành (TT) – Một số người dân ở bốn tỉnh miền Trung và Tây nguyên đã được phát máy ảnh để ghi lại hình ành cuộc sống của chính mình bị đảo lộn như thế nào từ khi có thủy điện… Những bức ảnh sinh động nhất sẽ được biên tập để in thành tập sách ảnh có tên Tiếng nói từ cộng đồng, do Tổ chức Rosa Luxemburg Stiftung (Đức) tài trợ.

Sau hơn bảy năm di dời nhường đất xây dựng thủy điện Đắk Mi 4, cuộc sống của người dân ở thôn Nước Lang, xã Phước Xuân, huyện Phước Sơn (Quảng Nam) vẫn gặp nhiều khó khăn. Trong ảnh: người dân thôn Nước Lang trồng keo, tràm để cải thiện thu nhập vì đất đai không thể trồng hoa màu – Ảnh: Hồ Văn Tất

Nguồn nước ô nhiễm, cá tôm bị giảm sút, ruộng nương bị ngập úng, nhà ở tái định cư tạm bợ…

Đó là những thông điệp phản ảnh những tác động về môi trường tại khu vực miền Trung – Tây nguyên, do chính những người dân bị ảnh hưởng bởi việc xây dựng các thủy điện trên lưu vực sông Vu Gia – Thu Bồn ở Quảng Nam và Thừa Thiên – Huế ghi lại bằng hình ảnh.

Ông Lê Văn Trọng (61 tuổi, ở thôn Ea Tung, xã Ea Na, huyện Krông Ana, Đắk Lắk) cho biết trước khi có thủy điện Buôn Kuôp, gia đình ông có 2ha đất trồng cà phê, chăn nuôi gia súc gia cầm. Nguồn nước trong lành và cuộc sống bình yên. Nhưng từ khi có thủy điện, gia đình ông nợ nửa tỉ đồng vì phải mua đất canh tác nơi khác.

“Chúng tôi bị thiệt thòi nhiều thứ vì thủy điện nên đã chụp ảnh đúng với những gì đang xảy ra để mong các cấp chính quyền sớm giải quyết”. Ông Trọng cũng chỉ là một trong số hàng trăm hộ dân ở xã Ea Na chịu ảnh hưởng bởi tác động của thủy điện.

Bà Lâm Thị Thu Sửu – giám đốc Trung tâm Nghiên cứu và phát triển xã hội (CSRD), đơn vị hướng dẫn dự án – cho biết hiện trung tâm đã và đang thu thập được hơn 300 bức ảnh do hàng trăm người dân của bốn tỉnh miền Trung – Tây nguyên nói trên chụp và gửi về.

Người dân ở xã Đại Hồng, huyện Đại Lộc (Quảng Nam) đã quen thuộc với cảnh tượng “chạy lũ” khi dòng nước đổ về. Việc xả lũ của thủy điện khiến họ luôn ở trong tâm trạng hoang mang khi đến mùa mưa lũ – Ảnh: Bá Quốc
Vợ chồng ông Trần Mỹ và bà Lê Thị Chi (xã Dương Hòa, thị xã Hương Thủy, Thừa Thiên – Huế), đánh bắt cá trên sông Tả Trạch gần 40 năm, tâm sự: “Trước đây, đánh bắt thủy sản rất thuận tiện, nhưng bây giờ không thể đi qua đập thủy điện nên chúng tôi phải dọn nhà sống lênh đênh trên lòng hồ”- Ảnh: Lê Văn Thanh
Ông Búa (92 tuổi) và vợ (83 tuổi) ở khu tái định cư Bến Ván phải vào rừng kiếm củi bán hằng ngày – Ảnh: Bá Quốc
Đánh cá trên lòng hồ thủy điện A Lưới (Thừa Thiên – Huế) – Ảnh: Hồ Văn Trợ
Thủy điện Đắk Mi 4 chặn dòng, tích nước khiến hạ lưu sông Vu Gia đoạn qua xã Đại Hồng, huyện Đại Lộc (Quảng Nam) thưa vắng người làm nghề chài lưới – Ảnh: Lê Văn Tam
Mực nước sông Sêrêpók dâng cao, ảnh hưởng tới cuộc sống và sản xuất của người dân thôn Ea Tung, xã Ea Na, huyện Krông Ana (Đắk Lắk) – Ảnh: Lê Văn Quý
Vẻ đẹp của sông Long Đại (huyện Quảng Ninh, Quảng Bình) đang đứng trước quy hoạch xây dựng sáu dự án thủy điện trên dòng sông này – Ảnh: Nguyễn Văn Tráng
Người dân xã Dương Hòa, thị xã Hương Thủy (Thừa Thiên – Huế) thu hoạch đậu phộng. Theo người dân do ảnh hưởng của thủy điện Tả Trạch nên đất đai khô cằn, năng suất hoa màu kém hơn – Ảnh: Trương Văn Huy
Khi xây dựng đập thủy điện Đắk Mi 4C, 41 hộ dân ở thôn 2, xã Phước Hòa, huyện Phước Sơn (Quảng Nam) di dời tới khu tái định mới nằm trên đồi, cách xa sông suối – Ảnh: Trần Bá Quốc
Giếng sát bờ sông Tả Trạch, xã Dương Hòa dùng để lọc nước sông trước khi bơm vào dùng – Ảnh: Nguyễn Thị Thủy
Cuối năm 2005, công trình thủy điện – thủy lợi Tả Trạch xây dựng khiến người dân xã Dương Hòa (thị xã Hương Thủy, Thừa Thiên – Huế) bị mất đất sản xuất. Cuộc sống khu tái định cư mới thiếu nước sinh hoạt – Ảnh: Nguyễn Văn Thanh
Mực nước trên sông Vu Gia tại bến đò 14, địa phận xã Đại Hồng, huyện Đại Lộc (Quảng Nam) ngày 18-10-2013 – Ảnh: Bá Quốc

Triều cường TP.HCM lên 1,6m, nhiều quận nguy cơ ngập nặng

Quang Khải (TTO) – Theo Đài khí tượng thủy văn khu vực Nam bộ, hệ thống sông Sài Gòn đang xuất hiện đợt triều cường với đỉnh triều có thể đạt 1,6m (mức báo động 3) vào ngày 28-10.

Cụ thể ngày 24-10, đỉnh triều tại trạm Phú An trên sông Sài Gòn đạt 1,39m (vượt mức báo động 1 – 1,3m), đến ngày 25-10, đỉnh triều vượt báo động 2, đạt 1,49m.

Đỉnh triều lần lượt đạt 1,54m và 1,57m trong các ngày tiếp theo và được dự báo cao nhất đạt 1,6m lúc 6g ngày 28-10. Đỉnh triều tại kênh Đông Điền (huyện Nhà Bè) được dự báo cao hơn 1cm so với trạm Phú An.

Với đỉnh triều như trên có khả năng gây ngập những vùng trũng thấp của quận 6, 8, Bình Tân…

Ban Chỉ huy Phòng chống thiên tai và Tìm kiếm cứu nạn Thành phố đề nghị các Sở, ngành, đơn vị, địa phương triển khai thực hiện phương án chủ động phòng, chống, ứng phó tình trạng ngập úng do mưa lớn, triều cường và xả lũ trên địa bàn TP.

Một hộ dân ở đường Ấp Chiến Lược (Q.Bình Tân, TP.HCM) bơm nước từ trong nhà ra ngoài sau cơn mưa ngày 9-9 – Ảnh: ĐỨC PHÚ
Advertisements

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s