Xử lý nợ xấu không như mua mớ rau!

Posted: November 4, 2015 in Uncategorized
Tags:

Thái Phương (NLĐ) – Ông Nguyễn Quốc Hùng, Chủ tịch HĐQT Công ty Quản lý tài sản các tổ chức tín dụng (VAMC) – đơn vị đang “ôm” hơn 226.000 tỉ đồng nợ xấu mua lại từ các tổ chức tín dụng – so sánh như vậy

� Xem thêm: Cần Thơ xin ngân sách hơn 200 tỷ xây dựng tượng đài + Nghệ An xây trụ sở ngàn tỷ: Rất cần thiết  + Ngân sách quốc gia lún sâu vay mượn tỷ USD + Năm nào cũng vay tiền để đảo nợ.


Trong tổng số 226.000 tỉ đồng nợ xấu VAMC đã mua, đa số
là tài sản bảo đảm với khoảng 70% là bất động sản Ảnh: Tấn Thạnh

Phóng viên: Dù Ngân hàng Nhà nước cho biết nợ xấu đến cuối tháng 9-2015 đã giảm về dưới 3% nhưng thực chất, trong 226.000 tỉ đồng nợ xấu được VAMC mua giá gốc mới chỉ xử lý được 16.000 tỉ đồng. Có người gọi VAMC là “cái kho” chứa nợ xấu chứ chưa được giải quyết dứt điểm?

– Ông Nguyễn Quốc Hùng: Tất cả khoản nợ xấu trên thị trường được dồn vào một lúc trong khoảng thời gian gần 2 năm nên có người gọi là “cái kho” cũng đúng. Nhưng phải hiểu mục đích đưa nợ xấu về dưới 3% như nhằm khơi thông dòng cống tắc – một cái cống rất to bị tắc thì không thể thông ngay được mà phải xử lý từng bước. Câu chuyện nợ xấu ở đây cũng vậy.

Từ khi triển khai (tháng 12-2013 – PV) đến nay, tốc độ mua nợ xấu hơn 226.000 tỉ đồng là một khối lượng rất lớn. Mục tiêu ban đầu của VAMC là tập trung mua nợ xấu, bên cạnh việc tiến hành xử lý như cùng các tổ chức tín dụng phân loại, đánh giá nợ xấu. Do không đủ nhân lực nên chỉ phân loại đánh giá được khoảng 80.000 tỉ đồng và đã xử lý được hơn 16.000 tỉ đồng. Dự kiến, hết năm nay sẽ xử lý được khoảng 20.000 tỉ đồng. Đây là mức vượt cả kỳ vọng mà chúng tôi đặt ra.

Vì sao quá trình xử lý nợ xấu dứt điểm lại chậm như vậy?

– Xử lý nợ xấu không đơn giản như ra chợ mua mớ rau. Muốn xử lý thì phải hiểu nợ xấu là những khoản nợ vay của khách hàng không trả được kèm theo tài sản thế chấp. Con nợ không còn khả năng trả thì ngân hàng phải bán tài sản bảo đảm để trả nợ thay.

Trong tổng số 226.000 tỉ đồng nợ xấu VAMC đã mua, đa số là tài sản bảo đảm với khoảng 70% là bất động sản như nhà ở, dự án dở dang hoặc bất động sản tồn kho. Một số nợ xấu từ các doanh nghiệp đang túc tắc duy trì, có khó khăn nhưng nỗ lực để vượt qua thì VAMC sẽ cùng các tổ chức tín dụng khai thông như cơ cấu lại nợ, miễn giảm lãi, tạo cơ hội cho doanh nghiệp sống lại…

Phải phân loại xong mới xử lý tài sản bảo đảm để thu hồi nợ. Đây mới là khâu “trần ai” nhất, do Việt Nam chưa có thị trường mua bán nợ nên không thể mua một cục nợ rồi bán cả. Hiện nay, chỉ vài đơn vị như VAMC, DATC (của Bộ Tài chính) và AMC (của các tổ chức tín dụng) là có chức năng mua bán nợ… Ngay các tổ chức nước ngoài muốn “nhảy” vào cũng không được vì đây là hoạt động kinh doanh có điều kiện. Vì thế, nhiệm vụ của VAMC chỉ là mua nợ và bán tài sản bảo đảm. Muốn vậy thì phải thu hồi tài sản nhưng nếu chủ tài sản không đồng thuận thì sao bán?

Ngay việc xử lý tài sản thế chấp cũng phải thông qua đấu giá, thẩm định giá khởi điểm nhưng chủ nợ muốn xử lý nhanh, còn con nợ thì nghĩ rằng nhà và đất của họ rất giá trị nên phải bán làm sao để thu được cả gốc và lãi. Dù có quy định cho phép cưỡng chế tài sản nhưng nếu con nợ không đồng ý thì cũng chịu.

Bản thân VAMC đang rất vướng, nếu không cẩn thận có thể phát sinh các lĩnh vực khác như khiếu kiện dân sự. Hoặc ngay cả việc nhà người dân đang ở là tài sản thế chấp nay cưỡng chế thì bố trí người ở trong nhà đó thế nào?

Rất nhiều trường hợp, khi tổ chức tín dụng, VAMC và khách hàng có tài sản thế chấp đồng thuận thì quá trình đưa ra đấu giá rất nhanh. Trong số 16.000 tỉ đồng đã xử lý được, đa phần là người dân vay nợ hợp tác. Chúng tôi đang vừa làm vừa rà soát, đánh giá và không thể xử lý ngay một lúc khoản nợ xấu khổng lồ mà yêu cầu là không dùng vốn ngân sách.

Vậy khi nào thì VAMC có thể xử lý xong khối lượng nợ xấu hơn 226.000 tỉ đồng này?

– Rất khó đưa ra thời gian cụ thể. Phải có thị trường mua bán nợ và khung pháp lý kèm theo rõ ràng. Chứ như giờ, nếu người dân có tài sản thế chấp nhưng không đồng ý bàn giao thì không thể phát mại và không biết bao lâu mới xử lý xong khoản nợ đó.

Nếu VAMC được trang bị một “thanh kiếm” để đẩy nhanh tốc độ xử lý nợ xấu, ông nghĩ điều gì cần nhất lúc này?

– Cái cần nhất là định giá khoản nợ và tiêu chí định giá khoản nợ. Đó được xem là hành lang pháp lý để bảo vệ những người xử lý nợ của VAMC. Bởi lẽ, hôm nay tôi làm nhưng 5 năm sau có thể bị chất vấn vì thiếu cơ sở pháp lý. Dù đã có luật nhưng rất nhiều người dân vẫn khiếu kiện việc không đồng ý dùng tài sản bảo lãnh để cấn trừ thay khoản nợ vay. Con nợ không đồng ý thì không cách nào cưỡng chế được, kết quả là giờ tồn đọng án thi hành nợ xấu cũng rất lớn.

Bên cạnh đó, phải có thị trường mua bán nợ và có thể cho cả nhà đầu tư nước ngoài tham gia nếu đủ điều kiện.

Mơ thị trường bất động sản ấm lên

“Tôi rất kỳ vọng thị trường bất động sản ấm lên vì như thế sẽ tốt cho nền kinh tế và việc thu hồi nợ xấu cũng như khách hàng có khả năng trả được nợ. Với tình hình thị trường và nhu cầu nhà ở thật sự của người dân rất lớn, nếu nhà nước có chính sách như miễn giảm lãi hoặc bàn giao đất cho doanh nghiệp nhà nước mua lại các khoản nợ xấu (là bất động sản đem thế chấp) rồi xây dựng nhà ở tái định cư, chung cư giá rẻ cho xã hội…, hiệu quả trong tương lai sẽ rất tốt. Nhưng trong điều kiện nền kinh tế như thế này thì rất khó” – ông Nguyễn Quốc Hùng nhận xét.

[:-/] Cần Thơ xin ngân sách hơn 200 tỷ xây dựng tượng đài (Dân Trí) – UBND thành phố Cần Thơ vừa có văn bản đề nghị Chính phủ dùng ngân sách Trung ương hỗ trợ hơn 200 tỷ đồng để xây dựng Tượng đài Thanh niên xung phong Tây Nam bộ tại Cần Thơ.


Tượng đài Thanh niên xung phong ở Quảng Bình.

Tượng đài sẽ được xây ở khu đất rộng 3,5 ha, tại phường Ba Láng (Cái Răng, Cần Thơ). Công trình được thực hiện trong giai đoạn 2016 – 2020. Được biết, trong tổng kinh phí hơn 201 tỷ đồng, chi phí nghệ thuật hơn 108 tỷ đồng.

Cần Thơ cho rằng công trình có ý nghĩa về truyền thống đấu tranh cách mạng, mang tính lịch sử, văn hóa tiêu biểu của vùng đất Tây Nam bộ, là nguyện vọng của đồng bào, chiến sĩ, nhất là của các cựu thanh niên xung phong khu Tây Nam bộ.

[:-/] Nghệ An xây trụ sở ngàn tỷ: Rất cần thiết (BĐV) – Nhiều ý kiến cho rằng, khi trung tâm hành chính tập trungNghệ An đi vào sử dụng, người dân sẽ thuận tiện hơn trong việc giải quyết thủ tục hành chính.

Vào tháng 4/2013, UBND tỉnh Nghệ An đã có tờ trình về việc xin chủ trương đầu tư xây dựng khu hành chính tập trung gửi Thủ tướng và được chấp thuận sau khi lấy ý kiến các Bộ Kế hoạch và Đầu tư, Xây dựng, Tài chính.

Tháng 4/2015, UBND tỉnh Nghệ An có văn bản lựa chọn Công ty TNHH kiến trúc sư Hồ Thiệu Trị lập phương án kiến trúc. Tháng 7/2015 các phương án kiến trúc được trình trong phiên họp thường vụ Tỉnh ủy với Chủ tịch tỉnh và các thành viên ủy ban tỉnh.

Nghe An xay tru so ngan ty: Rat can thiet
Phối cảnh tổng thể khu hành chính tập trung tỉnh Nghệ An

Đến cuối tháng 10/2015, UBND tỉnh Nghệ An và hội đồng chuyên môn đã họp, chọn phương án thiết kế xây dựng trung tâm hành chính tập trung. Theo phương án 1 được lựa chọn, trung tâm hành chính tập trung của Nghệ An gồm hai tòa tháp cao 27 tầng, đủ chỗ làm việc cho 1.700 người.

Ngoài khối tháp đôi, công trình còn nhiều hạng mục như khối tiếp dân, hành chính văn phòng, hội trường, cây xanh, mặt nước…với tổng khái toán dự kiến là 2.178 tỷ đồng.

Ngân sách quốc gia lún sâu vay mượn tỷ USD

Phạm Huyền/VietNamNet (Nông Thôn Việt) – Chỉ trong 3 tháng, ngân sách quốc gia đã đưa ra một loạt kế hoạch huy động “nóng” với con số ít nhất là 5,3 tỷ USD. Nguyên nhân chủ yếu là thiếu tiền đầu tư và trả nợ.

Vay nước ngoài ngày càng lớn

Những sự vay mượn gần đây của ngân sách trung ương luôn gây bất ngờ trong dư luận.

Giữa tháng 8, khi đó, nguy cơ thất bại kế hoạch phát hành trái phiếu Chính phủ cả năm nay đã hiện rõ. Mục tiêu huy động 250.000 tỷ đồng, nhưng đã qua 3/4 của năm, tổng khối lượng trái phiếu phát hành ra thị trường mới đạt 140.938 tỷ đồng. Như vậy, số thiếu lên tới khoảng 100.000 tỷ đồng.

Tại thời điểm đó, vẫn chưa có một kế hoạch phát hành ra quốc tế lớn nào được nhắc đến như một giải pháp trọng yếu để khắc phục khó khăn.

Hai tháng sau, kế hoạch phát hành trái phiếu quốc tới 3 tỷ USD ra nước ngoài lại được công bố. Đây cũng là khối lượng huy động lớn nhất từ trước tới này cho một đợt phát hành. Đầu năm nay, Bộ Tài chính đã phát hành thành công 1 tỷ USD trái phiếu. Thông tin tại thời điểm đó cho biết có thể sẽ tiếp tục động thái tương tự nhưng dự kiến chỉ dừng lại ở mức 1 tỷ USD.

Điều này không khỏi khiến các nhà quan sát kinh tế lo ngại vì “không thiếu tiền thì vay lớn để làm gì”, như TS Phạm Thế Anh, chuyên gia về tài chính công, Đại học Kinh tế quốc dân, từng chia sẻ.

Bội chi, thâm hụt, nợ công, tài khoá, nới lỏng, ngân sách, kiểm soát, chi thường xuyên, chi đầu tư, bội-chi, thâm-hụt, nợ-công, tài-khoá, nới-lỏng, ngân-sách, GDP, kiểm-soát, chi-thường-xuyên, chi-đầu-tư
Chỉ trong 3 tháng, ngân sách quốc gia đã đưa ra một loạt
kế hoạch huy động “nóng” với con số ít nhất là 5,3 tỷ USD.

Thứ trưởng Đỗ Hoàng Anh Tuấn tại cuộc họp báo hôm 26/10 trấn an: “Thu chi ngân sách vẫn có cơ sở đảm bảo được. 3 tỷ USD Chính phủ đã trình Quốc hội phát hành trái phiếu quốc tế là mức trần cho cả giai đoạn 2015-2016 để tái cơ cấu nợ ngắn hạn”.

Trong khi đó, ông Bùi Đức Thụ, Uỷ viên Thường trực Uỷ ban Tài chính – ngân sách của Quốc hội, trả lời báo chí đã cho rằng, mức độ đã quá cấp bách khi huy động vốn trong nước quá khó khăn. Các khoản nợ đến hạn phải trả nằm ở giai đoạn 2015-2016 lại chưa có nguồn, nên có thể, kế hoạch phát hành trái phiếu này cần làm ngay, bằng một nghị quyết của Quốc hội. Nghĩa là, chưa hẳn đã phải chờ đến năm 2017 mới thực hiện.

Trước đó, Bộ Tài chính đã bất đắc dĩ phải thừa nhận kế hoạch vay 30.000 tỷ, tương đương 1,3 tỷ USD từ Ngân hàng Nhà nước để ứng phó cho ngân sách. Lãnh đạo bộ này cũng bác bỏ lý do ngân sách thiếu hụt mà chỉ coi đây là vấn đề kỹ thuật, kèm theo đó, cam kết sẽ hoàn trả Ngân hàng Nhà nước cuối năm nay.

Kế đó, bộ này cũng đã cho biết về khoản phát hành trái phiếu 1 tỷ USD giải ngân cho Vietcombank.

Với riêng 3 khoản trên, tổng dự kiến huy động trái phiếu Chính phủ đã là khoảng 5,3 tỷ USD.

Không chỉ có vậy, Bộ Tài chính còn có kế hoạch vay 95.000 tỷ từ Quỹ bảo hiểm xã hội, phát hành tín phiếu kho bạc Nhà nước 20.000 tỷ…

Hàng loạt câu hỏi đặt ra như vay tiền nhiều, đặc biệt là vay nóng nước ngoài như trên và Uỷ ban Tài chính – ngân sách của Quốc hội khi xem xét đề án phát hành 3 tỷ USD trái phiếu khi nhận xét chưa làm rõ giá trị, danh mục, thời gian của các khoản vay nợ đến hạn phải trả?

Xoay đủ kiểu để vay được nợ

Bộ trưởng Bùi Quang Vinh tuần trước gây sốc khi nói ở nghị trường Quốc hội rằng: “Cả nước ngân sách Trung ương chỉ còn 45.000 tỉ đồng. Với mức này không biết để làm cái gì, chưa nói để trả nợ với các thứ?”.

Bội chi, thâm hụt, nợ công, tài khoá, nới lỏng, ngân sách, kiểm soát, chi thường xuyên, chi đầu tư, bội-chi, thâm-hụt, nợ-công, tài-khoá, nới-lỏng, ngân-sách, GDP, kiểm-soát, chi-thường-xuyên, chi-đầu-tư
Để giảm áp lực phải đi vay thì chỉ có cách duy nhất
là sử dụng nguồn vốn phải hiệu quả và giảm chi thường xuyên.

Bộ Tài chính phản ứng bằng một cuộc họp báo về vấn đề này. Qua giải thích của Bộ Tài chính, thực tế, đó là khoản tiền còn lại của ngân sách trung ương dùng cho chi đầu tư phát triển, chứ không phải của cả ngân sách quốc gia.

Thứ trưởng Đỗ Hoàng Anh Tuấn giải thích, Bộ trưởng Vinh không nói sai nhưng cần phải tính thêm 50.000 tỷ vốn ODA và vốn này cũng là nhằm cho nhiệm vụ đầu tư phát triển. Nói cách khác, lãnh đạo Bộ Tài chính vẫn muốn làm rõ, ngân sách vẫn đủ chi đầu tư

Tuy nhiên, có thể nói, cách lý giải khá kỹ thuật khiến cho nhiều người cảm nhận khó hiểu là bởi thông tin và các con số cụ thể dự kiến cân đối ngân sách không được công bố.

Ông Tuấn có bản tài liệu về cân đối ngân sách năm 2015-2016 tại cuộc họp nhưng đáng tiếc: “Tài liệu này vẫn đang đóng dấu mật. Từ năm 2017 trở đi, Luật Ngân sách sửa đổi có hiệu lực thì sẽ không còn mật nữa. Khi đó, báo chí mới có thể được phát tài liệu này đầy đủ”.

Trong tính huống ngân sách đối mặt nhiều khó khăn, Bộ Tài chính đã xoay đủ kiểu để vay mượn và rất có thể sẽ phải ‘xé rào’ để đảm bảo thành công cho việc huy động vốn.

Từ tháng 7, Bộ này đã phải xin phát hành trái phiếu Chính phủ trở lại kỳ hạn ngắn, dưới 5 năm. Mặc dù nghị quyết của Quốc hội thông qua điều này cũng mới chỉ có nửa năm.

Hay như đề án phát hành trái phiếu 3 tỷ USD trên, mục tiêu là để đảo nợ các khoan vay trong nước. Trong khi Luật Quản lý nợ công quy định không được phát hành trái phiếu ngoại tế để đạo nợ trong nước.

Để giảm áp lực phải đi vay thì chỉ có cách duy nhất là sử dụng nguồn vốn phải hiệu quả và giảm chi thường xuyên. Nhưng nhiều năm qua, yêu cầu này vẫn khó hiện thực. Năm 2016, chi ngân sách dự kiến là hơn 1,27 triệu tỷ đồng, tăng 126 ngàn tỷ đồng, tỷ lệ tăng hơn 11% nhưng tổng thu lại chỉ dự kiến đạt 1,01 triệu tỷ đồng, tăng thêm 87.000 tỷ, tỷ lệ tăng 9,4%.

[:-/] Năm nào cũng vay tiền để đảo nợ (BizLive) – Liên tục nhiều năm liền, thu ngân sách không đủ chi, bội chi ngân sách tăng cao. Từ năm 2012 đến nay, năm nào Việt Nam cũng phải đi vay tiền để đảo nợ. Vốn vay năm sau cao hơn năm trước.

Năm 2015, nợ công chiếm 61,3% và dự kiến 2016 sẽ là hơn 64%. Trong khi đó, chi cho thường xuyên và đầu tư xây dựng cơ bản lại tăng đến chóng mặt. Ngoài việc khó cân đối được nguồn để tăng lương thì giải pháp bù chi cho năm 2015 đang được Chính phủ trình Quốc hội vẫn là “giật gấu vá vai”.

Đề cập đến nợ công, ĐB Đỗ Mạnh Hùng cho rằng, tâm ý lo lắng trong nhân dân vẫn đang rất phổ biến. Nợ công tăng nhanh theo từng năm. Năm 2010 tăng 2,1% so với năm 2009. Các năm tiếp theo năm nào cũng tăng và tăng cao. Sức ép trả nợ ngày càng tăng, bắt đầu từ 2012 chúng ta đã phải vay tiền để đảo nợ. Số tiền vay nợ mới để trả nợ cũ ngày càng tăng lên. Năm 2014 là 70 ngàn tỷ, năm 2015 gần như là gấp đôi số đó để đảo nợ.

Đồng thời việc sử dụng ngân sách để trả nợ công, theo thông lệ quốc tế thì dưới 25% là an toàn, trong khi đó, chúng ta đã dành đến 31,9% tổng thu ngân sách để trả nợ công. Đó là những con số rất đáng báo động, lo ngại, không an tâm.

Tiếp mạch lo lắng về tình hình thu, chi ngân sách đang ở mức báo động, ĐB Trần Văn (Cà Mau) bấm nút đăng đàn vào thẳng vấn đề, nợ công nước ta 5 năm qua tăng bình quân 20%/năm. Từ khoảng 1,3 triệu tỷ đồng từ 2011 lên 2,17 triệu tỷ đồng năm 2015.

Từ 2013 lại nay không cân đối được nguồn để trả lãi và nợ gốc. Số nợ vay thêm để đảo nợ đang có xu hướng tăng lên rất nhiều. Nếu như năm 2013 lần đầu tiên chúng ta vay 40 ngàn tỷ đồng để đảo nợ thì năm 2014 là 70 ngàn tỷ và số đó năm 2015 là 125 ngàn tỷ. Từ những con số này, không thể không nói đến sự bất an của nhân dân và chính chúng ta.

ĐB Trần Hoàng Ngân (TP.HCM) chỉ ra con số cụ thể về số nợ riêng Chính phủ đang “gánh” hiện nay gần đạt “đỉnh” cho phép của Quốc hội. Cụ thể, bình quân mỗi năm Chính phủ vay 200 ngàn tỷ đồng, 5 năm là 1 triệu tỷ, cộng với 330 ngàn tỷ đồng của phát hành trái phiếu nữa thì con số nợ mà Chính phủ đang có là 1,3 triệu tỷ đồng (bằng 48% GDP).

Advertisements

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s