Yêu cầu doanh nghiệp xăng dầu trả lại phần lợi nhuận “khủng” do chênh lệch thuế

Posted: March 16, 2016 in Uncategorized
Tags:

Mai Anh (GDVN)“Rõ ràng doanh nghiệp đạt lợi nhuận lớn đến từ cách tính thuế sai. Do đó, không thể để doanh nghiệp “bỏ túi” phần chêch lệch này mà phải thu lại…”.

� Xem thêm: Dân thiệt ngàn tỷ vì vênh thuế xăng dầu: Bộ Công Thương “đẩy” cho Bộ Tài chính + Người tiêu dùng xăng dầu bị bỏ quên.


Cách tính thuế bấp cập dẫn đến giá xăng cao hơn – ảnh minh họa (nguồn ảnh: H.Lực).

“Tranh công đá trách nhiệm”

Ngay sau khi Bộ Công thương ra thông cáo báo chí cho rằng, vấn đề áp thuế suất nhập khẩu xăng dầu, tính toán giá bản lẻ xăng dầu là trách nhiệm Bộ Tài chính, dư luận đặt câu hỏi phải chăng cơ quan quản lý nhà nước đang đá trách nhiệm cho nhau? Liệu có những bất cập trong quản lý, điều hành giá xăng dầu hiện nay?

Liên quan đến vấn đề này, phóng viên Báo Điện tử Giáo dục Việt Nam đã có cuộc trao đổi với PGS.TS Ngô Trí Long – Chuyên gia về giá, nguyên Viện trưởng Viện nghiên cứu giá (Bộ Tài chính).

PGS.TS Ngô Trí Long phân tích, thị trường xăng dầu tại Việt Nam vẫn còn độc quyền nhóm hay nói cách khác, vẫn có doanh nghiệp nắm vị trí thống lĩnh thị trường, vì vậy giá bán lẻ xăng dầu do nhà nước định giá.

Theo Nghị định 83, quy định Bộ Công Thương chịu trách nhiệm trong công tác quản lý giá đối với mặt hàng xăng dầu.

Giá bán lẻ xăng dầu trên thị trường dựa vào giá cơ sở, giá cơ sở và phương pháp tính giá mặt hàng xăng dầu lại do Bộ Tài chính quyết định.

Giá cơ sở trong đó gồm nhiều yếu tố, thuế nhập khẩu là một trong các yếu tố để tính giá cơ sở. Khi thuế nhập khẩu thay đổi tăng lên làm giá bán lẻ xăng dầu tăng.

Theo Hiệp định Thương mại hàng hóa ASEAN (ATIGA) thì từ 2015, thuế nhập khẩu các mặt hàng dầu như diesel, dầu hỏa từ ASEAN chỉ có 5%, madut là 0% và từ năm 2016, tất cả các mặt hàng dầu từ khu vực này sẽ hưởng thuế 0%.


PGS.TS Ngô Trí Long – Nguyên Viện trưởng Viện nghiên cứu giá cả (Bộ Tài Chính) – ảnh Ngọc Quang.

Tuy nhiên thuế suất nhập khẩu hiện đang áp với xăng là 20%, dầu diesel và mazut là 10%, dầu hỏa là 13%.

Sự chêch lệch thuế trong cách tính thuế nhập khẩu xuất phát từ thông tư của Bộ Tài chính trong phương pháp tính, dẫn việc tính thuế suất lệch 5%-10%.

“Như vậy vô hình chung làm giá bán lẻ xăng dầu tăng lên, việc này xảy ra trong một thời gian dài. Cũng do tính mức thuế nhập khẩu chênh lệch cao hơn mức thuế thực thi nên giá bán lẻ tăng lên. Mức thuế chênh lệch này gây thiệt hại cho người tiêu dùng”, PGS.TS Long cho biết.

“Có một hiện tượng đối với cơ quan chức năng đó là khi có công thì tranh công, trách nhiệm thì đổ người khác. Vì vậy phân cấp quản lý nhà nước chỉ nên giao cho 1 đơn vị, tránh việc phối hợp không tốt đổ lỗi cho nhau”, PGS.TS Ngô Trí Long nêu ý kiến.

Theo PGS.TS Ngô Trí Long, trách nhiệm chính ở đây thuộc về hai Bộ Công Thương và Bộ Tài chính.

Bộ Công Thương với nhiệm vụ cơ quan quản lý, điều hành giá mặc dù phương pháp tính giá do Bộ Tài chính nhưng trong quá trình điều hành công tác giá xăng dầu phải thẩm tra lại cách tính giá.

Vai trò của Bộ Công Thương quản lý vấn đề thương mại hội nhập vì vậy nắm các chủ trương thỏa thuận hợp tác. Trách nhiệm của Bộ Công Thương xem xét cách tính giá, cái tắc trách là buông lỏng quản lý, chưa hoàn thành trách nhiệm.

Bên cạnh đó, với chức năng quản lý về thuế, lại không theo dõi cập nhật cụ thể mà lại để cách tính sai trong thời gian dài gây thiệt hại cho người dân, Bộ Tài chính phải chịu trách nhiệm.

“Sai sót cách tính thuế cao hơn mức thuế mà các hiệp định thương mại đã ký xảy ra trong thời gian dài lỗi ở cả hai bên, trách nhiệm cả ở hai bên. Cách giải quyết hai Bộ Công Thương và Tài chính phải xem xét trách nhiệm cá nhân để xử lý, có chế tài xử lý nghiêm minh cụ thể, không thể để tình trạng ra thông cáo báo chí, anh này đổ lỗi anh kia được”, ông Long thẳng thắn.

Doanh nghiệp xăng dầu phải trả lại phần lợi nhuận “khủng”

Trở lại vấn đề, cách tính thuế cao dẫn đến giá bán lẻ xăng dầu cao, ai được lợi?

PGS.TS Ngô Trí Long khẳng định, với cách tính thuế như trên chắc chắn giá bán cao hơn 5%, lẽ tất nhiên doanh nghiệp kinh doanh xăng dầu được hưởng lợi.

Trong năm 2015 nhà nước phải hoàn thuế cho doanh nghiệp 35.000 tỷ đồng trong đó riêng thuế xăng dầu 3.500 tỷ đồng.

Không chỉ được hưởng phần chênh lệch này, doanh nghiệp xăng dầu còn được hoàn thuế khi nhập khẩu xăng ở những nước có hiệp định thương mại với Việt Nam.

Doanh nghiệp nắm bắt cơ chế chính sách, nắm bắt thỏa thuận thương mại Việt Nam với các nước. Vì vậy khi nhập khẩu xăng dầu, doanh nghiệp ưu tiên nhập xăng dầu ở những nước có hiệp định thương mại với Việt Nam, có ưu tiên thuế suất nhập khẩu.

Khi đóng thuế nhập khẩu, doanh nghiệp đóng đủ theo quy định như với xăng là 20%, dầu diesel và mazut là 10%, dầu hỏa là 13%.

Khi tính giá bán lẻ xăng dầu, doanh nghiệp dựa vào thuế suất doanh nghiệp đóng cho ngành thuế. Mức thuế này vốn dĩ doanh nghiệp đã được hưởng lợi nhuận do cách tính thuế cao.

Mặt khác, mặc dù đóng thuế nhập khẩu cao nhưng doanh nghiệp có đầy đủ chứng từ nguồn gốc xăng dầu ở những nước có hiệp định thương mại với Việt Nam, có chính sách ưu tiên thuế nhập khẩu. Dựa vào đó doanh nghiệp được hoàn thuế một phần.

Điều đó lý giải vì sao năm vừa qua doanh nghiệp xăng dầu lãi “khủng”.

“Như thế rõ ràng doanh nghiệp đạt lợi nhuận lớn đến từ cách tính thuế sai. Dù nhà nước có trách nhiệm nhưng không thể để doanh nghiệp “bỏ túi” phần chêch lệch này mà phải thu lại, trả lại cho người tiêu dùng bằng cách đưa vào quỹ bình ổn giá để khi giá cả biến động quay lại hỗ trợ người dân”, chuyên gia Ngô Trí Long đề xuất.

Dân thiệt ngàn tỷ vì vênh thuế xăng dầu:
Bộ Công Thương “đẩy” cho Bộ Tài chính

Cao Nguyên (GDVN) – Đến thời điểm này, việc áp thuế suất nhập khẩu đối với với xăng là 20%, dầu diesel và mazut là 10%, dầu hỏa là 13%.

Trước thông tin về việc các doanh nghiệp đầu mối đang được hưởng lợi lớn từ việc áp dụng thuế để tính giá cơ sở đối với xăng dầu, Bộ Công Thương đã chính thức lên tiếng.

Thông tin đến báo chí, Bộ Công Thương cho biết: Theo quy định tại Nghị định số 83/2014/NĐ-CP thì Bộ Tài chính được giao thực hiện chức năng quản lý Nhà nước về giá, chủ trì, phối hợp với Bộ Công Thương hướng dẫn phương pháp tính giá cơ sở làm căn cứ điều hành giá bán lẻ xăng dầu trong nước.


Ảnh minh họa.

“Hiện nay, theo hướng dẫn của Bộ Tài chính, trong công thức tính giá cơ sở đối với sản phẩm xăng dầu thì mức thuế nhập khẩu là mức thuế nhập khẩu ưu đãi (MFN)”, Bộ Công Thương lý giải.

Đến thời điểm này, việc áp thuế suất nhập khẩu đối với với xăng là 20%, dầu diesel và mazut là 10%, dầu hỏa là 13%.

Tuy nhiên, theo lộ trình cắt giảm thuế quan của Hiệp định Thương mại hàng hóa ASEAN (ATIGA), Việt Nam phải từng bước mở cửa thị trường. Trong đó, từ 2015, thuế nhập khẩu các mặt hàng dầu như diesel, dầu hỏa từ ASEAN chỉ có 5%, madut là 0% và từ năm 2016, tất cả các mặt hàng dầu từ khu vực này sẽ hưởng thuế 0%.

Bên cạnh đó, từ năm 2016, thuế nhập dầu diesel từ Hàn Quốc về Việt Nam cũng giảm về 5%, thuế xăng về 10%. Như vậy là mặt bằng chung về thuế xăng, dầu để tính giá cơ sở đang có độ vênh.

Trước thực tế trên, Bộ Công Thương cho biết đang tiếp tục đề nghị và phối hợp với Bộ Tài chính sớm có giải pháp tài chính tổng thể xử lý hài hòa việc giảm thuế nhập khẩu xăng dầu theo lộ trình của các FTA theo cam kết hội nhập quốc tế trên cơ sở bảo đảm lợi ích của Nhà nước, các doanh nghiệp kinh doanh, sản xuất xăng dầu và các đối tượng tiêu dùng.

Trước đó, theo phản ánh doanh nghiệp xăng dầu được hưởng thuế thấp khi nhập khẩu xăng dầu từ một số thị trường do hưởng ưu đãi theo quy định của các Hiệp định thương mại tự do nhưng vẫn tính giá bán trên cơ sở mức thuế cao khiến người dân chịu thiệt ngàn tỷ mỗi năm.

Theo tính toán thì hiện mỗi lít xăng dầu người tiêu dùng phải gánh khoảng 55% tiền thuế, phí. Các loại thuế đánh trực tiếp vào mỗi lít xăng dầu và túi tiền của người dân là thuế nhập khẩu 1.238 đồng; thuế bảo vệ môi trường 3.000 đồng/lít; thuế tiêu thụ đặc biệt chiếm 743 đồng; chi phí định mức của doanh nghiệp là 1.050 đồng và lợi nhận định mức 300 đồng…

Nguồn Bộ Công Thương/Vietnam+

Người tiêu dùng xăng dầu bị bỏ quên

Minh Tâm (TBKTSG Online) – Câu chuyện đang nóng trên mặt báo những ngày qua là việc người tiêu dùng phải mua xăng dầu giá cao dù thuế nhập khẩu các mặt hàng này từ nhiều thị trường đã giảm dần theo các hiệp định thương mại. Bộ Công Thương, cơ quan nhà nước chủ trì việc điều hành giá bán lẻ, đã đưa ra lời giải thích cho nghịch lý trên, và từ lời giải thích này mới thấy, lợi ích của người dân đã bị xếp sau rất nhiều yếu tố.


Trong chuyện giảm thuế nhập khẩu xăng dầu, quyền lợi
của người tiêu dùng đã bị bỏ quên. Ảnh: Minh Tâm

Trong văn bản phát đi từ văn phòng Bộ Công Thương vào chiều qua 14-3, cơ quan này nói rằng, sở dĩ giá cơ sở (để làm cơ sở áp giá bán lẻ cho người tiêu dùng) của mặt hàng xăng dầu được tính theo mức thuế nhập khẩu ưu đãi (MFN) trong khi thuế nhập khẩu của các mặt hàng đã giảm dần theo các hiệp định thương mại (được gọi là thuế nhập khẩu ưu đãi đặc biệt, thấp hơn MFN từ 5-10 điểm phần trăm) là làm theo hướng dẫn của Bộ Tài chính.

Lời giải thích này nghe qua có vẻ hợp lý. Nhưng, thực tế thì Bộ Công Thương có vô can?

Cần nhớ rằng, Bộ Công Thương có vai trò rất lớn trong việc ký kết các hiệp định thương mại tự do (FTA) . Hơn ai hết, Bộ Công Thương biết rất rõ lộ trình cắt giảm thuế suất thuế nhập khẩu các mặt hàng. Do vậy, không thể nói rằng không biết việc chênh lệch thuế nhập khẩu của mặt hàng xăng dầu (bắt đầu xuất hiện từ đầu năm 2015 và kéo dài cho đến bây giờ) để cứ “răm rắp” nghe theo hướng dẫn của Bộ Tài chính.

Chưa hết, theo điều 10 của Thông tư 39/2014/TTLT-BCT-BTC hướng dẫn cho Nghị định 83/2014/NĐ-CP về kinh doanh xăng dầu thì có một bộ phận được gọi là Tổ liên ngành điều hành giá xăng dầu có nhiệm vụ tính toán giá cơ sở của các mặt hàng xăng dầu để tham mưu với lãnh đạo liên bộ Công Thương – Tài chính điều hành giá xăng dầu trong nước. Tổ này gồm đại diện của Vụ thị trường trong nước thuộc Bộ Công Thương và Cục quản lý giá thuộc Bộ Tài chính, trong đó tổ trưởng là người của Bộ Công Thương.

Còn với Bộ Tài chính, lỗi trong câu chuyện này thì đã rõ mười mươi. Với những gì đã diễn ra có thể thấy, Bộ Tài chính đã cố tình lờ đi thực tế thuế nhập khẩu các mặt hàng xăng dầu có sự chênh lệch lớn giữa các thị trường, lờ đi lợi ích hợp pháp được sử dụng xăng dầu với giá rẻ khi thuế giảm của người tiêu dùng. Chuyện lờ đi này, xuất phát từ một lý do, đó là bộ này không muốn mất đi một khoản thu.

Lâu nay, các cơ quan quản lý nhà nước luôn nói rằng luôn cân nhắc, tính toán để đảm bảo hài hòa lợi ích của ba bên là nhà nước, doanh nghiệp và người tiêu dùng. Nhưng xem ra, trong chuyện giá xăng này, cũng như giá nhiều mặt hàng khác như điện, chỉ có quyền lợi nhà nước và doanh nghiệp được đảm bảo, còn người tiêu dùng thì không!

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s