Doanh nghiệp rên xiết vì “thuế đen” và “phí bôi trơn” tăng

Posted: May 27, 2016 in Uncategorized
Tags:

Bích Diệp (Dân Trí) – Một chủ doanh nghiệp (DN) để nuôi sống gia đình, trả lương công nhân và nộp thuế cho nhà nước thì hàng tháng vẫn phải “đóng thuế” bôi trơn cho nhiều lực lượng “đông như quân Nguyên” gồm: công an phường, quy tắc phường, quy tắc trật tự thành phố, cảnh sát giao thông, cảnh sát trật tự, cảnh sát 113… Thuế đen này tính công khai theo tháng, quý và ngày lễ tết.

� Xem thêm: Kê khai tài sản quan chức: Tiền vào thẻ, không ai hỏi?


Các chủ doanh nghiệp mệt mỏi về các loại phí bôi trơn

Phạm H. Quang khởi nghiệp trong lĩnh vực giao nhận năm 2013. Sau khi đã ổn định ở thị trường Hà Nội, anh tiếp tục mở rộng kinh doanh tại thành phố Hồ Chí Minh (TPHCM).

“Đợt chúng tôi vào TPHCM, chạy đâu được hơn 1 tháng, đùng cái, công an phường đến đòi giấy tờ. Thời điểm đó chúng tôi đang thiếu giấy thành lập chi nhánh vì thủ tục chưa xong, còn các giấy tờ khác về DN, hợp đồng lao động…đều đầy đủ. Thế mà phía công an đùng đùng đòi chúng tôi phải đóng cửa DN ngay”, anh Quang kể lại câu chuyện của mình.

Theo anh thì cách hành xử mà công an phường chỗ chi nhánh công ty anh không khác vụ cà phê Xin Chào là bao. “Tôi nghĩ cũng chẳng riêng gì công ty tôi đâu, các công ty nhỏ khác đều vậy. Nói thực, kinh doanh bây giờ nhìn đâu cũng sợ mà đố dám phản ứng”, CEO 30 tuổi chia sẻ với người viết.

Ông Đậu Anh Tuấn – Trưởng ban Pháp chế, Phòng Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI) cho biết, mới đây ông nhận được một bức thư tay của một chủ DN, viết bằng bút bi trên tờ giấy úa vàng, phong bì phổ thông đơn giản. Nét chữ gai góc dường như là của một người lớn tuổi đang đau đáu với những bức xúc quanh mình.

Ông Tuấn kể, bức thư của một chủ DN nhỏ đang hoạt động kinh doanh tại thành phố Thanh Hóa, không nêu tên DN vì “lý do tế nhị”.

Ông cho biết, để có thể hoạt động được nhằm nuôi sống gia đình, trả lương công nhân và nộp thuế cho nhà nước, hàng tháng DN của ông phải “đóng thuế” bôi trơn cho nhiều lực lượng mà ông ví là “đông như quân nguyên” gồm: công an phường, quy tắc phường, quy tắc trật tự thành phố, cảnh sát giao thông thành phố, cảnh sát trật tự thành phố, cảnh sát 113 thành phố… Thuế đen này tính công khai theo tháng, quý và ngày lễ tết.

Sự tồn tại của những loại “thuế đen” này xuất phát từ những “vi phạm” bất khả kháng, không thể khác trước những quy định tréo ngoe của pháp luật: “Bó thép 1 ly, thanh thép vuông, cuộn tôn nhỏ được cắt ra thì dán tem nhãn ở đâu được nên chắc chắn phải vi phạm quy định về tem nhãn hàng hoá! Quy định và áp dụng về quá khổ, quá tải cứng nhắc nên cứ vận chuyển ra đường là chắc chắn vi phạm quy định về giao thông”.

Ông Tuấn cho rằng, DN nhỏ ở Thanh Hoá này có lẽ cũng như hàng chục, hàng trăm ngàn DN khác ở Việt Nam. “Bức thư là một lời tâm sự, một tiếng thở dài!”, trưởng ban Pháp chế VCCI cảm thán.

Trước thềm Hội nghị Thủ tướng và DN 2016, Dân Trí đã đăng tải bài viết “Hành trình đi tới giấy phép xây dựng” qua lời một sếp DN” do một vị Tổng giám đốc một công ty xây dựng kể về hành trình lấy giấy phép cho một nhà máy 200 tỷ đồng, vượt qua “một cửa” nhưng chông gai bằng “nhiều cửa” ngày trước cộng lại.

Ngay sau bài viết này, nhiều bình luận của độc giả được gửi đến, trong đó có những chia sẻ của không ít các chủ DN nhỏ. Chẳng hạn, độc giả Bùi Minh Đức kể câu chuyện của mình như sau: “Tôi đăng ký giấy phép kinh doanh 3 ngày thì được cấp nhưng giấy phép hoạt động điện lực mất 30 ngày làm việc của công chức chưa xong. Giấy phép con tốn kém chi phí hơn 30 lần giấy phép kinh doanh trong khi quy định 800.000 đồng. Công ty đang xin giấy phép nhưng yêu cầu cán bộ chuyên gia phải có kinh nghiệm tối thiểu 5 năm và đã tham gia tư vấn các công trình liên tục trong 5 năm đó.

“Mấy ông cán bộ Sở Công thương lại còn yêu cầu photo hồ sơ chứng minh cán bộ chuyên gia đã tham gia hoặc chủ trì những công trình đã kê khai. Cái này rất dở hơi! Có ông nào đi lưu trữ tất cả những hồ sơ mình đã ký không?”.

Hay độc giả Lê Sự Thật thì cho biết: “DN anh bạn tôi đi làm thủ tục hành chính (TTHC) chuyển quyền sở hữu đất của DN này sang DN khác từ năm 2012 đến nay mà vẫn không xong cho dù đã gửi hàng chục văn bản giải trình và các tài liệu chứng minh sự phù hợp với pháp luận và quy định của thành phố. Đáng buồn là quan chức chỉ viện dẫn một đoạn “văn”, câu từ được cắt đầu cắt đuôi trong Luật Đất đai có nội dung bất lợi cho DN mà không cần xem đến các Điều khoản cụ thể khác trong Luật”.

Một độc giả khác cảm thán rằng: Phải công nhận tốc độ thi công xây dựng ở Việt Nam “quá nhanh”. Cán bộ ký xong hết giấy tờ cấp phép xây dựng thì đã thi công xong trước lâu rồi!

Những bất cập này có thể hiểu được phần nào qua bình luận của độc giả Lê Thị Kính: Quy định của Nhà nước về thu “phí” khi giải quyết TTHC hiện rất nhỏ so với “phí bôi trơn”. Ngược lại, một cú chi “phí bôi trơn” thì có thể bằng vài tháng lương công chức, thậm chí là vài năm.

Kết quả khảo sát PCI do VCCI thực hiện và công bố đầu năm nay cho thấy, các DN nhỏ và vừa của Việt Nam (vốn chiếm 97,6% tổng số DN) đang “ngại lớn”. Một trong những nguyên nhân đó là : Có tới 74% DN từng đón tiếp các đoàn thanh kiểm tra trong tất cả các lĩnh vực trong năm vừa qua.

Các DN có quy mô càng lớn, gánh nặng về thanh tra, kiểm tra càng cao. Chi phí thực hiện TTHC tăng, rủi ro tăng lên khi quy mô tăng có thể là một nguyên nhân khiến các DN nhỏ và vừa Việt Nam “ngại lớn”.

Thế nhưng, không phải chờ đến khi “lớn” thì DN mới bị TTHC “hành”. Những câu chuyện cụ thể được nêu dẫn ở trên cho thấy rằng, các chủ DN đang quá mệt mỏi vì giấy phép con và đủ các loại phí trong, phí ngoài. Riêng với DN vừa và nhỏ, họ “ngại lớn” hay đúng ra là “không thể lớn được”!

Con số được Tổng cục Thống kê (Bộ Kế hoạch và Đầu tư) mới công bố cho thấy, trong quý I năm nay, số DN hoàn tất thủ tục giải thể, chấm dứt hoạt động sản xuất, kinh doanh lên tới 2.919 DN, tăng 13,8% so với cùng kỳ năm trước, trong đó phần lớn là những DN có quy mô nhỏ có vốn đăng ký dưới 10 tỷ đồng (chiếm tới 93%).

Đáng chú ý, số doanh nghiệp gặp khó khăn buộc phải tạm ngừng hoạt động trong quý I năm nay lên tới 20.044 DN, tăng 23,9% so với cùng kỳ năm trước. Trong số này, có đến 8.026 DN đăng đăng ký tạm ngừng hoạt động có thời hạn và 12.018 DN ngừng hoạt động chờ đóng mã số DN hoặc không đăng ký.

TS. Nguyễn Đình Cung – Viện trưởng Viện Nghiên cứu quản lý kinh tế Trung ương (CIEM) bình luận: “Đây là dấu hiệu rất bất thường và rất đáng buồn! Ai nói bình thường là tự an ủi nhau, là vô trách nhiệm. Tôi thấy chi phí của DN ngày càng tăng lên mà lợi nhuận thì ngày càng giảm đi, đây có thể là 1 nguyên nhân khiến DN phá sản”.

Nhiều người nói các DN phá sản đa phần nhỏ, bé hoạt động không tuân thủ theo quy luật thị trường “ăn xổi, ở thì” nhưng số đó rất ít. Số DN chết vì chi phí của họ ngày càng tăng lên như lãi suất, thuế, phí và các khoản ngoài phí, trong khi đó lợi nhuận của họ ngày càng mỏng, ngày càng bị đối thủ nước ngoài chiếm hết – vị chuyên gia phân tích.

Kê khai tài sản quan chức:
Tiền vào thẻ, không ai hỏi?

Châu An (BĐV) – Theo quy định của pháp luật chúng ta phải kê khai, còn việc kê khai không đúng vì bất cứ lý do gì cũng phải được giải trình.


Tài sản không giải trình được được coi là tham nhũng

Kê khai tài sản xong đút ngăn kéo

Trao đổi với Đất Việt, ngày 25/5, Đại biểu Quốc hội Nguyễn Sỹ Cương cho biết: “Tôi đã nhiều lần có ý kiến và tại Hội thảo tôi cũng nêu lại về các giải pháp phòng chống tham nhũng. Nói chung các giải pháp đưa ra nhưng không mấy khi được thực hiện cho đến đầu đến đũa nên không có tác dụng gì.

Một ví dụ như việc trả lương cho tài khoản mà mục đích của nó là để kiểm soát thu nhập của cán bộ, công chức. Đây chính là một giải pháp phòng chống tham nhũng nhưng rồi cứ nêu ra vậy thôi, trên thực tế có ai kiểm soát gì đâu.

Có lần tôi vận động doanh nghiệp hỗ trợ mấy trăm triệu đồng ủng hộ cho các đối tượng chính sách và đồng bào vùng sâu, vùng xa, khó khăn của Ninh Thuận nơi tôi ứng cử, để chắc chắn thì tôi đề nghị họ làm cái văn bản để tôi giữ và nêu rõ đó là tiền từ thiện, phòng khi có cơ quan hỏi tôi tiền ấy đâu ra, nhưng từ khi tiền vào tài khoản, tôi chờ mãi mà chẳng có ai hỏi gì”.

Cũng theo ông Cương, việc kê khai tài sản được coi là giải pháp hữu hiệu để kiểm soát tham nhũng. Ấy vậy mà nay sửa đổi, mai sửa đổi, cứ mỗi lần sửa đổi lại mở rộng các đối tượng kê khai, chán rồi nay lại đề xuất thu hẹp nhưng chủ yếu là kê khai nhưng kê khai, xong đút ngăn kéo thì không có tác dụng gì cả.

Việc kê khai rất hình thức mà không đi vào bản chất của vấn đề để giải pháp này phát huy tác dụng.

Vấn đề mấu chốt là khi kê khai lần đầu thì phải được xác minh để chốt tài sản của cán bộ, công chức, chống kê khai không, kê khai gian dối, từ đó làm cơ sở để theo dõi khối tài sản của cán bộ công chức đó tăng lên hay giảm đi, xác định tính minh bạch của khối tài sản đó, còn ai muôn kê khai bao nhiêu thì khai, muốn khai gì cũng được thì kê khai để làm gì?!”.

Trước ý kiến của ông Ngô Mạnh Hùng – phó cục trưởng Cục chống tham nhũng, Thanh tra Chính phủ đề nghị bổ sung vào Luật PCTN: “Quy định người có chức vụ, quyền hạn có trách nhiệm giải trình khi phát hiện người thân gồm cha, mẹ, vợ, chồng, con, anh, chị, em ruột có tài sản tăng hoặc tiêu dùng lớn so với thu nhập.

Quy định trường hợp người có chức vụ, quyền hạn không giải trình được nguồn gốc tài sản tăng thêm thì tài sản đó là tài sản tham nhũng, bị tịch thu và người đó bị xử lý trách nhiệm tùy theo giá trị tài sản không giải trình được”, ông Cương nhận định: “Không phải cứ tài sản không minh bạch đều là tham nhũng, nó có thể nhiều dạng khác nhau. Có thể do sơ suất kê khai thiếu hoặc ngại không công khai ra, cho nên đừng thấy tài sản không kê khai mà khẳng định là tài sản tham nhũng, tài sản bất minh.

Theo quy định của pháp luật chúng ta phải kê khai, còn tất cả những gì phải kê khai trong quy định pháp luật đã quy định đầy đủ. Còn việc kê khai không đúng vì bất cứ lý do gì cũng phải được giải trình, không phủ nhận cũng có những người có tài sản bất minh vì tham nhũng, nhưng không phải tất cả.

Cho nên việc không kê khai đúng quy định của pháp luật là phải xử lý, còn có xử lý hành chính hay hình sự lại là chuyện khác”.

Phải làm nghiêm túc từ khâu kê khai tài sản

Cũng đưa ra quan điểm về vấn đề này, trao đổi với Đất Việt, ông Trần Quốc Thuận – nguyên Phó Chủ nhiệm Văn phòng Quốc hội cho biết: “Điều quan trọng nhất toàn bộ cán bộ, công chức cũng như những người có chức vụ có tiền tiết kiệm, tài sản phải công khai cho toàn dân biết.

Hàng năm phải theo dõi diễn biến tài sản, nếu mà bất thường thì yêu cầu phải giải trình, còn nếu không giải trình được thì xử lý, nhưng quan trọng nhất là phải công bố công khai tất cả những giải trình trên.

Cam kết ngoài những tài sản này, nếu phát hiện những tài sản khác là của tôi thì đó là tài sản bất chính cần tịch thu”.

Còn từ trước đến nay, theo ông Thuận, kết quả kê khai tài sản xong lại đút vào ngăn bàn, góc tủ, hoặc là chỉ công khai cho một số đối tượng biết, xong đóng dấu mật thu hồi, cho nên không có kết quả. Vì thế, khâu quyết định là phải công khai như các nước tiên tiến trên thế giới.

Bản thân ông Thuận cũng đã từng nghe câu chuyện về kiểm soát tài khoản của cán bộ công chức, có một cán bộ đi công tác Thụy Điển, sau khi đi trong tài khoản có 5000-6000 USD, bản thân vị công chức cũng không biết nguyên nhân do đâu, nhưng cũng không ai hỏi về số tiền trên, cũng như yêu cầu giải trình.

Có lẽ, vì thế mà kê khai tài sản thì công chức nào cũng nghèo, ở nhà cấp 4, nhưng nhìn lại toàn villa, biệt thự, ô tô tiền tỷ, cung cấp tiền bạc cho vợ con đi du lịch, đi học ngước ngoài.

Từ đó để thấy, số liệu kê khai có trung thực hay không, chính xác hay không là chuyện khác. Bởi vì, hiện chưa có cơ chế giám sát độ xác thực của thông tin kê khai, chưa có cơ quan nào chịu trách nhiệm phối kiểm giữa kê khai và thực tế.

Đưa ra giải pháp về vấn đề trên, ông Thuận chỉ rõ: “Đầu tiên, phải áp dụng các hình thức công khai việc kê khai tài sản, thu nhập trên các phương tiện thông tin đại chúng, niêm yết tại nơi công tác và tại địa phương nơi sinh sống để người dân, xã hội có điều kiện thực hiện việc giám sát.

Ngoài ra, phải xây dựng cơ sở dữ liệu đồng bộ để theo dõi liên tục, khoa học biến động tài sản của cá nhân, thiết lập hệ thống thanh toán tín dụng đồng bộ trên toàn quốc”.

Đồng tình quan điểm, ĐBQH Nguyễn Sỹ Cương cũng nhấn mạnh: “Bây giờ muốn kiểm soát tài sản để phòng chống tham nhũng thì phải làm nghiêm túc từ khâu kê khai, xác minh, theo dõi quá trình biến động tài sản, yêu cầu giải trình khi cần thiết và xử lý nghiêm hành vi kê khai gian dối. Có như vậy thì giải pháp này mới phát huy tác dụng”.


Phải làm nghiêm túc từ khâu kê khai tài sản – Đúng! Nhưng ai dám làm?

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s