Chính phủ sẽ vay 20 tỉ đô la, trả nợ 12 tỉ đô la Mỹ

Posted: June 8, 2016 in Uncategorized
Tags:

Tư Hoàng (TBKTSG) – Chính phủ dự kiến vay 452.000 tỉ đồng (hơn 20 tỉ đô la Mỹ), và đặt kế hoạch trả nợ 273.000 tỉ đồng (12 tỉ đô la Mỹ) trong trong năm 2016.

� Xem thêm: Ngân sách hụt thu vẫn chi sai 6.200 khoản + Nợ công tăng do CHÚNG TA vay để trả nợ.

Nhu cầu vay nợ năm nay lên cao
tới hơn 20 tỉ đô la. Ảnh TL

Đây là những con số chính theo Quyết định 1011/QĐ-TTg về kế hoạch vay, trả nợ của Chính phủ và các hạn mức vay nợ năm 2016 vừa được Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc ký.

Khoản vay này dùng để bù đắp bội chi là 254.000 tỉ đồng; phát hành trái phiếu Chính phủ cho đầu tư là 60.000 tỉ đồng; vay ODA, ưu đãi để cho vay lại là 43.000 tỉ đồng; vay đảo nợ khoảng 95.000 tỉ đồng.

Về nguồn huy động vốn, vay trong nước thông qua phát hành trái phiếu, vay từ quỹ bảo hiểm xã hội và SCIC là 336.000 tỉ đồng.

Vay nước ngoài từ nguồn vốn ODA, ưu đãi 4,7 tỉ đô la Mỹ (99.000 tỉ đồng, trong đó 43.000 tỉ đồng cho vay lại, và 56.000 tỉ đồng để bù đắp bội chi ngân sách nhà nước).

Chính phủ cũng sẽ vay 17.000 tỉ đồng thông qua các hình thức khác như phát hành trái phiếu ngoại tệ trong nước, phát hành trái phiếu quốc tế. Trường hợp cần thiết phát hành trái phiếu Samurai, tức trái phiếu bằng đồng Yen phát hành tại Nhật.

Cũng theo Quyết định trên, kế hoạch trả nợ của Chính phủ năm 2016 là 273.000 tỉ đồng (12 tỉ đô la Mỹ). Trong số đó, trả nợ trực tiếp của Chính phủ được bố trí trong dự toán ngân sách nhà nước (NSNN) năm 2016 là 154.000 tỉ đồng; trả nợ vay nước ngoài của Chính phủ về cho vay lại khoảng 24.000 tỉ đồng; đảo nợ khoảng 95.000 tỉ đồng.

Đáng chú ý là Quyết định trên căn cứ vào Luật NSNN năm 2002, do Luật NSNN mới sẽ chỉ có hiệu lực vào đầu năm 2017. Theo Luật mới này, vốn trái phiếu chính phủ sẽ được tính vào bội chi, và như vậy, số bội chi dự kiến sẽ cao lên.

Báo cáo của Ủy ban Tài chính Ngân sách của Quốc hội tháng 3 vừa rồi khẳng định, bội chi NSNN năm sau cao hơn năm trước, không đạt mục tiêu đề ra. Cụ thể, năm 2011 mức bội chi là 4,4% GDP, năm 2012 là 5,4% GDP, năm 2013 là 6,6% GDP, năm 2014 là 5,64% GDP, và năm 2015 là 6,11% GDP.

Đánh giá khái quát về tình hình thực hiện NSNN giai đoạn 2011-2015, Ủy ban cho rằng nợ công ngày càng tăng nhanh và đang tiệm cận đến mức trần cho phép. Trong đó, nợ Chính phủ đã vượt trần (cuối năm 2015 là 50,3% GDP).

NSNN còn nợ nhiều khoản chi, nhất là nợ chi cho chính sách an sinh xã hội. Tỷ trọng chi thường xuyên tăng nhanh, chi đầu tư phát triển giảm mạnh. Kỷ luật, kỷ cương tài khóa và các nguyên tắc cân đối, quản lý tài chính – ngân sách chưa được chấp hành nghiêm theo quy định của pháp luật.

Về những giải pháp đến cuối năm 2016, Ủy ban nhấn mạnh một số giải pháp sau:

Thứ nhất, thực hiện chính sách tài khóa chặt chẽ và thận trọng. Tăng cường kỷ luật tài chính, kiểm soát chặt chẽ bội chi ngân sách nhà nước theo đúng quy định tại Nghị quyết của Quốc hội.

Thứ hai, có biện pháp huy động các nguồn thu đầy đủ, kịp thời để bù đắp đà suy giảm tỷ lệ huy động vào NSNN từ GDP, bảo đảm nguồn lực để cân đối NSNN.

Thứ ba, tăng cường quản lý các dự án đầu tư phát triển từ nguồn PPP, BOT và dự án sử dụng vốn vay ODA, tránh những hệ lụy về mặt kinh tế, xã hội, ảnh hưởng đến đời sống dân cư và cân đối NSNN trong trung và dài hạn.

Ngân sách hụt thu vẫn chi sai 6.200 khoản

Mai Anh (GDVN) – Kho bạc Nhà nước phát hiện ước khoảng 6.200 khoản chi chưa đủ thủ tục theo quy định, đã yêu cầu bổ sung các thủ tục cần thiết.

Bộ Tài chính vừa phát đi thông cáo báo chí thông tin chính thức tình hình thu chi ngân sách tháng 5/2016 và thu chi ngân sách 5 tháng đầu năm.

Theo đó, dù ngân sách đang hụt thu nhưng nhiều khoản chi ngân sách nhà nước không đúng quy định. Trong đó Kho bạc nhà nước đã phát hiện ước khoảng 6.200 khoản chi chưa đủ thủ tục theo quy định, đã yêu cầu bổ sung các thủ tục cần thiết và số tiền thực từ chối thanh toán là 6 tỷ đồng.

Cũng theo số liệu Bộ Tài chính, tổng thu cân đối ngân sách nhà nước thực hiện tháng 5 ước đạt 71,7 nghìn tỷ đồng. Lũy kế 5 tháng đầu năm thu ngân sách nhà nước thực hiện ước đạt 396,2 nghìn tỷ đồng, bằng 39,1% dự toán năm, tăng 4,5% so với cùng kỳ năm 2015.

Trong đó duy nhất các khoản thu nội địa tăng, riêng tháng 5 ước đạt 51,3 nghìn tỷ; Lũy kế 5 tháng ước đạt 321,2 nghìn tỷ đồng, bằng 40,9% dự toán năm, tăng 11,9% so với cùng kỳ năm 2015 (không kể thu tiền sử dụng đất thì tăng 10%).


Phát hiện ước khoảng 6.200 khoản chi chưa đủ thủ tục theo quy định, đã yêu cầu bổ sung
các thủ tục cần thiết và số tiền thực từ chối thanh toán là 6 tỷ đồng – ảnh ngân hàng nhà nước.

Các khoản thu từ từ dầu thô, thu từ xuất nhập khẩu đều giảm. Trong đó dù dầu thô đã mang lại khoản thu 3,4 nghìn tỷ đồng trong tháng 5 tăng 450 tỷ đồng so với tháng 4, nguyên nhân do giá thanh toán trong kỳ đạt 42 USD/thùng (tăng 3 USD/thùng so với tháng trước), tuy nhiên vẫn giảm 18 USD/thùng so với giá dự toán.

Thu từ dầu thô 5 tháng đầu năm xấp xỉ đạt 15,9 nghìn tỷ đồng, bằng 29,2% dự toán năm, giảm 48,1% so với cùng kỳ năm 2015. Sản lượng dầu thanh toán 5 tháng ước đạt 6,65 triệu tấn, bằng 47,5% kế hoạch năm; giá dầu thanh toán bình quân 5 tháng khoảng 38,1 USD/thùng, giảm 21,9 USD/thùng so giá tính dự toán.

Tương tự thu ngân sách từ hoạt động xuất nhập khẩu trong tháng 5 ước đạt 16,8 nghìn tỷ đồng. Lũy kế 5 tháng ước đạt 58,7 nghìn tỷ đồng, bằng 34,1% dự toán năm, giảm 3,3% so với cùng kỳ năm 2015.

Về điều hành thu ngân sách, trong 4 tháng đầu năm 2016, tổng số tiền thuế tăng thu qua thanh tra, kiểm tra 3.346 tỷ đồng, tăng 39,4% so với cùng kỳ năm 2015; Số đã nộp ngân sách nhà nước 1.223 tỷ đồng, đạt 36,6% so với tổng số phải nộp qua thanh tra, kiểm tra. Thời gian tới Bộ Tài chính tiếp tục chỉ đạo cơ quan Thuế, Hải quan tiếp tục tăng cường thanh tra, kiểm tra thuế, chống buôn lậu và gian lận thương mại, tập trung xử lý, thu nợ thuế.

Dù thu ngân sách giảm nhưng khoản chi ngân sách trong 5 tháng đầu năm lại tăng so với 5 tháng đầu năm 2015.

Cụ thể, tổng chi ngân sách nhà nước tháng 5 ước 95,68 nghìn tỷ đồng; lũy kế chi 5 tháng đầu năm đạt 466,3 nghìn tỷ đồng, bằng 36,6% dự toán năm, tăng 4,7% so cùng kỳ năm 2015.

Trong đó chi đầu tư phát triển riêng tháng 5 ước 10,7 nghìn tỷ đồng; lũy kế chi 5 tháng đạt xấp xỉ 68 nghìn tỷ đồng, bằng 26,7% dự toán năm, tăng 4,2% cùng kỳ năm 2015.

Riêng về thực hiện vốn đầu tư xây dựng cơ bản, ước đến hết tháng 5 vốn giải ngân cho các dự án là 67,1 nghìn tỷ đồng, đạt 26,6% dự toán năm (cùng kỳ năm 2015 đạt 35,3% kế hoạch); vốn trái phiếu Chính phủ giải ngân ước đạt khoảng 21% kế hoạch (cùng kỳ năm 2015 đạt 27,8% kế hoạch).

Trong khi đó chi trả nợ và viện trợ riêng tháng 5 ước 12,67 nghìn tỷ đồng; lũy kế chi 5 tháng xấp xỉ đạt 64,55 nghìn tỷ đồng, bằng 41,6% dự toán năm, tăng 5,3% so cùng kỳ năm 2015.

Chi phát triển các sự nghiệp kinh tế – xã hội, quốc phòng, an ninh, quản lý hành chính trong tháng 5 ước đạt 70,47 nghìn tỷ đồng; luỹ kế chi 5 tháng đạt 332 nghìn tỷ đồng, bằng 40,3% dự toán năm, tăng 5,1% so cùng kỳ năm 2015.

Nợ công tăng do CHÚNG TA vay để trả nợ

Mai Anh (GDVN)Nợ công theo tiêu chuẩn quốc tế sẽ bằng nợ công theo tiêu chuẩn Việt Nam cộng với nợ của: Ngân hàng Nhà nước, các doanh nghiệp nhà nước, tổ chức bảo hiểm xã hội và an sinh xã hội và một số địa phương. Căn cứ theo tiêu chuẩn quốc tế, nhiều chuyên gia đưa ra ước tính và cho rằng tỷ lệ nợ công/GDP của Việt Nam đã vượt mức 100%.


Nợ công ra tăng trong giai đoạn 2011 – 2015 do CHÚNG TA
vay để trả nợ – ảnh minh họa / nguồn ảnh: Chinhphu.vn

Vay để trả nợ

Trung tâm Nghiên cứu Ngân hàng TMCP Đầu tư và Phát triển Việt Nam – BIDV vừa công bố Báo cáo thực trạng nợ công Việt Nam giai đoạn 2011 -2015 cũng như đề xuất đảm bảo an toàn nợ công giai đoạn 2016 – 2020.

Trung tâm nghiên cứu BIDV cho biết, trong giai đoạn 2011- 2015, nợ công gia tăng nhanh chóng với mức 16,7%/năm.

Theo đó, cuối năm 2015, về số tuyệt đối, dư nợ công lên đến 2.608 nghìn tỷ đồng, gấp 1,9 lần so với cuối năm 2011 (1.393 nghìn tỷ đồng). Về số tương đối, cuối năm 2015, nợ công/GDP ở mức 62,2%, áp sát ngưỡng kiểm soát 65% của Quốc hội.

Đáng lưu ý, theo nhiều chuyên gia, quy mô nợ công thực tế có thể đã cao hơn so với mức công bố do cách thức xác định nợ công của Việt Nam và một số tổ chức quốc tế uy tín có sự khác biệt.

Cụ thể, nợ công theo tiêu chuẩn Việt Nam dựa trên nguyên tắc: Trách nhiệm thanh toán thuộc về chủ thể đi vay; Còn nợ công theo tiêu chuẩn quốc tế được xác định trên cơ sở: chủ sở hữu thực sự hay pháp nhân đứng sau chủ thể đi vay phải có trách nhiệm thanh toán.

Nợ công theo tiêu chuẩn quốc tế sẽ bằng nợ công theo tiêu chuẩn Việt Nam cộng với nợ của: Ngân hàng Nhà nước, các doanh nghiệp nhà nước, tổ chức bảo hiểm xã hội và an sinh xã hội và một số địa phương.

Căn cứ theo tiêu chuẩn quốc tế, nhiều chuyên gia đưa ra ước tính và cho rằng tỷ lệ nợ công/GDP của Việt Nam đã vượt mức 100%.

Theo thông lệ quốc tế, ngưỡng nợ công tối ưu (nhằm đảm bảo nợ công là động lực giúp tăng trưởng kinh tế) thông thường cho các nước phát triển là 90%, các nước đang phát triển có nền tảng tốt là 60% và có nền tảng kém là 30-40%. Vì vậy, mức ngưỡng nợ công/GDP được Quốc hội đề ra 65% là phù hợp với thông lệ quốc tế; và việc vượt ngưỡng tối ưu có thể tiềm ẩn rủi ro.

Trước đây, nợ công hầu hết là nợ nước ngoài hay vốn vay ODA với lãi suất từ 1% đến dưới 3%.

Từ năm 2010, Việt Nam gia nhập nhóm nước có thu nhập trung bình nên nợ nước ngoài có mức độ ưu đãi giảm dần. Vì vậy, nợ công dịch chuyển sang nguồn vay trong nước, tăng từ 40% năm 2011 lên 57,1% năm 2015.

Theo Trung tâm nghiên cứu BIDV, hiệu quả sử dụng nợ công Việt Nam không cao khi nền kinh tế có mô hình tăng trưởng theo chiều rộng.

Việc đầu tư dàn trải dẫn tới hiệu quả không cao, nhất là đầu tư công và doanh nghiệp nhà nước.

Một phần đáng kể của nợ công được sử dụng để trả nợ thay cho đầu tư phát triển, có nghĩa thay vì vay để phát triển chúng ta vay để trả nợ.

Tỷ lệ trả nợ trong kỳ/dư nợ vay của Chính phủ và khoản vay được Chính phủ bảo lãnh ở mức khoảng 14,2% năm 2014 và lên đến 16% năm 2015 theo ước tính của WorldBank.

Việc dành đến 14%-16% dư nợ công trong kỳ để trả nợ gây hạn chế đến đầu tư phát triển và chi để tăng ngân sách lao động, giáo dục, y tế và các lĩnh vực thiết yếu khác.

Cơ cấu chi ngân sách không bền vững, ảnh hưởng đến hiệu quả sử dụng nợ công. Trong giai đoạn 2011 – 2015 chi ngân sách chủ yếu là chi thường xuyên với mức tăng trưởng là 18,44%/năm. Ngược lại, chi đầu tư phát triển có xu hướng giảm, nhất là từ năm 2013 đến nay, chỉ ở mức 4,8%/năm.

Hiện nay, theo các Tổ chức quốc tế và trong nước, khả năng vỡ nợ của Việt Nam là khá thấp.

Tuy nhiên, trên thực tế, nợ công vẫn đang là vấn đề cấp bách bởi chỉ tiêu nợ phải trả (nợ gốc và lãi) có nguy cơ tiến sát vượt ngưỡng cảnh báo; nghĩa vụ trả nợ tăng nhanh trong khi nguồn trả nợ công không bền vững; tác động tiêu cực của nợ công với nền kinh tế, theo đó các khoản lãi và một phần nợ gốc phải trả trong ngắn hạn đang ngày càng tăng cao, gây sức ép lên cân bằng ngân sách nhà nước.

Nâng cao hiệu quả đầu tư công để giảm nợ

Theo Trung tâm nghiên cứu BIDV, mục tiêu đến năm 2018 tỷ lệ nợ công/GDP Việt Nam là dưới 63%, các chỉ tiêu nợ Chính phủ không quá 55% và nợ nước ngoài/GDP dưới ngưỡng kiểm soát 50%.

Đến năm 2020, tỷ lệ này nợ công/GDP là dưới 60%, các chỉ tiêu nợ Chính phủ và nợ nước ngoài/GDP được kiểm soát tốt và có bước đệm để duy trì dưới ngưỡng kiểm soát 50%.

Để hoàn thành mục tiêu trên, Trung tâm nghiên cứu BIDV đề xuất giải pháp nâng cao năng lực quản lý nợ công. Theo đó trước tiên phải hoàn thiện tổ chức bộ máy quản lý nợ công.

Trung âm nghiên cứu BIDV đề nghị CẦN xem xét thành lập Ủy ban giám sát và kiểm soát nợ công – trực thuộc Quốc hội có chức năng: Giám sát các vấn đề nợ công và NSNN; Giám sát, chỉ đạo hoạt động và sự phối hợp của các đơn vị liên quan tới các vấn đề trên;

Cấp phép và giám sát hoạt động của các cơ quan chuyên môn cao được phép cung cấp dịch vụ tư vấn và đấu thầu cho dự án dùng vốn nợ công; Tham mưu cho Quốc hội về việc Ban hành Luật, trong đó có quy định về đãi ngộ/ chế tài đối với cá nhân liên quan tới hoạt động quản lý, sử dụng và giám sát nợ công…

Bên cạnh đó, Bộ Tài chính CẦN đưa ra văn bản hướng dẫn thi hành Luật về nợ công, quản trị rõ ràng, xây dựng hệ thống quốc gia về khai báo các khoản vay. Trong thẩm quyền được giao, Bộ Tài chính tự ra quyết định về ngân sách nhà nước, phê duyệt các khoản vay và đầu tư.

Ngoài ra CẦN đổi mới trong quản lý vốn vay nước ngoài, theo kinh nghiệm của các nước phát triển, BIDV đề xuất một mô hình mới trong việc tổ chức vận động, thu hút và quản lý các dự án vay vốn nước ngoài.

Hoàn thiện các công cụ quản lý tuân thủ nguyên tắc tín dụng, chỉ vay nợ khi có dự án hiệu quả và nguồn trả nợ rõ ràng, có tính đến các kịch bản rủi ro có thể xảy ra để đảm bảo khả năng thanh toán của Chính phủ. Tiến tới áp dụng quy tắc “ai hưởng lợi, người đó trả nợ” nhằm nâng cao trách nhiệm sử dụng và bảo vệ nguồn thu từ chủ dự án dùng vốn nợ công (kinh nghiệm của Trung Quốc).

Mặt khác CẦN nâng cao hiệu quả sử dụng nợ công và đầu tư công; Tăng cường kỷ luật ngân sách nhà nước và phối hợp chính sách; Phát triển nội lực của nền kinh tế, chuyển đổi mô hình tăng trưởng.

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s