Dệt may Việt Nam cay đắng bị Campuchia, Myanmar vượt mặt, giật khách

Posted: July 22, 2016 in Uncategorized
Tags:

Lương Bằng (VNN) – Nhiều DN dệt may tỏ ra đau xót khi đơn hàng rầm rộ chuyển sang Campuchia, Myanmar vì chi phí của sản phẩm dệt may Việt Nam đang đắt đỏ hơn. Nhiều công ty còn tính đến việc thu hẹp sản xuất, thậm chí đứng trước nguy cơ đóng cửa nếu tình hình không cải thiện.

� Xem thêm: [Infographics] Xuất khẩu dệt may khó mơ mục tiêu 30 tỷ USD + Dệt may Việt Nam đang suy giảm năng lực cạnh tranh trên thị trường.


DN dệt may đang lo yếu thế so với các đối thủ cạnh tranh. Ảnh minh họa: Nguyễn Thanh

Nỗi buồn một doanh nhân

“Chúng tôi cũng mang tư tưởng lớn lắm chứ, vác đá vá trời lắm chứ” – ông Bùi Đức Thịnh, Chủ tịch HĐQT Công ty CP may Sông Hồng, dốc bầu tâm sự khi nhìn vào thực trạng không tươi sáng của ngành dệt may.

Ông Thịnh xúc động: “Nhiều khi tôi cay đắng lắm chứ. Khi lãnh đạo một tập đoàn lớn đến làm việc, họ ngang hàng với tôi cả về tuổi đời kinh doanh lẫn tuổi tác. Trong khi tôi chỉ xuất khẩu được 300 triệu USD thì họ đã đạt 1,6-1,7 tỷ USD. Nếu trừ đi nguyên vật liệu nhập khẩu, thực sự con số xuất khẩu của chúng tôi chỉ là 130 triệu USD.

“Cùng sinh thời như nhau, nhưng chính sách khác nhau đã tạo ra DN sự phát triển khác nhau”, ông Thịnh buồn bã khi thấy DN Việt nói chung cứ ngày càng còi cọc.

Vị giám đốc của DN hơn 10.000 lao động này thừa nhận, so với các tập đoàn lớn, DN của ông vẫn “không là cái đinh gì”. Bản thân ông cũng chưa biết khi nào ở tầm của các DN lớn cỡ hàng trăm nghìn lao động.

“Thời gian còn lại của tôi có lẽ không làm được điều ấy. Tôi chỉ có thể hy vọng con cái của chúng tôi sau này có những người bằng hoặc vượt ông chủ tập đoàn kia”, ông Thịnh gửi gắm hy vọng.

Nhưng, để chờ được đến ngày đó, ông Thịnh sẽ phải sống sót qua giai đoạn này, một giai đoạn mà ông Thịnh tóm tắt bằng những từ ngữ không mấy lạc quan “doanh thu giảm, lợi nhuận giảm, đơn hàng không đủ”.

“Các DN đang phải nhận lung tung, có gì làm đó để qua cơn bĩ cực này”, ông Thịnh lo âu.

Ông Nguyễn Xuân Dương, Chủ tịch HĐQT Tổng công ty CP may Hưng Yên, nói thêm: “Chúng tôi hiện có 13 DN với 14.000 lao động. Thời điểm này những năm trước, chúng tôi đã có đơn hàng ký đến hết năm. Thế mà giờ nhiều đơn vị đến tháng 8 còn chưa đủ việc. Chúng tôi đang phải ăn đong.

“Hầu như tất cả các đơn hàng đều yêu cầu giảm giá để cạnh tranh với thị trường khác. Giá đơn hàng đã giảm từ 10-15%, thậm chí có đơn hàng yêu cầu giảm 20%”, ông Dương nói và cho biết phải cắn răng chấp nhận vì “ăn cháo còn hơn nhịn đói”.

Ông Nguyễn Văn Thời, Chủ tịch Công ty cổ phần Đầu tư và Thương mại TNG, bộc bạch: “Lắm lúc nghĩ không biết là đi về đâu bây giờ. Thị trường xuất khẩu đang rất khó, trong nước lại càng khó. Người ta nói tham gia TPP, DN dệt may hưởng lợi, chưa thấy lợi đâu đã thấy hại. Khách hàng liên tục đòi giảm giá, không giảm giá không lấy được đơn hàng. Trong khi nếu hạ giá thì nguy cơ lỗ, giải thể”.

“Các nước xung quanh có chính sách ưu đãi, hỗ trợ DN giảm giá thành. Nhưng chính sách hỗ trợ của ta lại chưa tới, chỉ thấy góp phần làm tăng giá thành của DN lên”, ông Thời than thở.

Đơn hàng về tay Campuchia, Myanmar

Bà Nguyễn Thị Thanh Huyền, Tổng giám đốc Tổng công ty May 10, lo ngại: TPP chưa thấy đâu nhưng chúng ta đang phải cạnh tranh với các nước ngoài TPP. Bangladesh, Campuchia, Trung Quốc,… lập tức điều chỉnh giảm lương tối thiểu, bảo hiểm hay hỗ trợ thuế VAT cho DN,… Họ có biết bao chính sách cứu DN ngành may mặc.

“Trong khi ta chưa được hưởng ưu đãi, các quốc gia đã ‘chiến đấu’ với chúng ta, cho nên hàng loạt đơn hàng chuyển khỏi Việt Nam rất nhanh”, bà Nguyễn Thị Thanh Huyền nói.


Nhiều DN lo thiếu đơn hàng. Ảnh minh họa: BHQ

Nhắc đến việc chi phí tăng chóng mặt thời gian qua, ông Bùi Đức Thịnh kêu “không còn đủ sức nữa”.

“Chi phí bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế, bảo hiểm thất nghiệp… đang là gánh nặng. Mỗi năm trung bình chúng tôi mất 50-60 tỷ. Lãi của 1 DN nhiều lắm lên được 4-6%/năm, thế nhưng chi phí lại tăng mấy chục phần trăm thì DN sống làm sao được”, ông Thịnh mệt mỏi.

Ông Vũ Đức Giang, Chủ tịch Hiệp hội Dệt may Việt Nam, cho rằng: Lợi thế cạnh tranh của DN nước ta so với các nước đang kém hơn. Campuchia hay Bangladesh được hưởng những dòng thuế xuất khẩu vào Mỹ, châu Âu thấp hơn ta. Myanmar, Bangladesh, Sri Lanka, đồng lương tối thiểu của họ cũng thấp hơn Việt Nam. Ngay cả Trung Quốc cũng giảm ngay chi phí bảo hiểm xã hội từ 22% xuống còn 18%, đó là điều kiện họ thu hút đơn hàng…

Chi phí ở Việt Nam tăng cao, hệ quả là, khách hàng đã chuyển bớt đơn hàng sang Campuchia, Myanmar… Trước tình hình đó, lãnh đạo các DN cho biết đã tìm mọi cách tiết giảm chi phí, từ việc “hứng nước mưa” cho đến “dùng ánh sáng mặt trời”.

“Chúng ta phải tự cứu trước khi trông chờ sự hỗ trợ từ nền kinh tế thế giới. Trước làm 1, giờ phải làm 3-4, thậm chí phải làm 10. Chúng ta cứ như thế này thì chỉ có con đường đóng cửa nhà máy”, bà Huyền cảnh báo. “Nếu không có chính sách hỗ trợ DN thì chắc chắn kịch bản rất xấu sẽ xảy ra”.

Ông Bùi Đức Thịnh cũng không giấu lo lắng: Giả dụ đến năm 2018, TPP có hiệu lực, thị trường mở cửa rồi mà chính sách vẫn eo hẹp thế này, DN chỉ đứng đó mà ngáp dài, không thể làm được, sẽ chỉ nuối tiếc mãi mà thôi.

[:-/] Doanh nghiệp dệt may “bí” đơn hàng (Cafef.vn) 05/07/2016 – Thời gian gần đây hàng loạt khách hàng quen thuộc của Việt Nam đã chuyển đơn hàng sang Myanmar, Lào bởi họ được hưởng ưu đãi về thuế khi xuất khẩu sang Mỹ và EU.

Năm nay, ngành dệt may Việt Nam đặt mục tiêu xuất khẩu 31 tỷ USD, tuy nhiên các chuyên gia trong ngành e ngại mục tiêu trên có như mong đợi khi từ đầu năm tới nay, ngành dệt may đang phải đối mặt với nhiều khó khăn khi lượng đơn hàng và giá xuất khẩu sụt giảm.

Theo một số doanh nghiệp trong ngành dệt may, những tháng đầu năm 2016, đơn hàng xuất khẩu có dấu hiệu chững lại, đặc biệt đơn hàng giảm trong quý I và đầu quý II. Một số doanh nghiệp dệt may lớn thuộc Tập đoàn Dệt May Việt Nam – được xem như cánh chim đầu đàn của ngành cũng đã lên tiếng về vấn đề này.

Ngay cả các công ty may lớn như Việt Tiến, Nhà Bè, hay May 10 cũng không ngoại lệ và để ổn định cho công nhân có việc làm từ nay đến cuối năm là cả một vấn đề đối với doanh nghiệp.

Xuất khẩu dệt may khó đạt mục tiêu 30 tỷ USD

(Cafef.vn)Theo TTXVN/Vietnam+

Dệt may Việt Nam đang suy giảm
năng lực cạnh tranh trên thị trường

Xuân Thân /VOV (Cafef.vn) – Theo WB, do chi phí lương sẽ tăng lên nên lợi thế nhân công giá rẻ, tay nghề thấp trong ngành dệt may của Việt Nam sẽ dần mất đi.


Dệt may VN đang chịu nhiều áp lực cạnh tranh
tại các thị trường xuất khẩu (Ảnh minh họa: KT)

Theo Hiệp hội Dệt may Việt Nam, trong 6 tháng đầu năm 2016, kim ngạch xuất khẩu của ngành dệt may đạt trên 12,6 tỉ USD, đạt 41% kế hoạch năm, tăng gần 5% so với cùng kì năm 2015. Kết quả này, theo đánh giá của ông Vũ Đức Giang, Chủ tịch Hiệp hội Dệt may, là “không được như kì vọng”.

Chi phí tăng, nhu cầu thị trường giảm

Nguyên nhân chính kết quả xuất khẩu dệt may 6 tháng không như kỳ vọng được lý giải do các yếu tố khách hàng như giá cả hàng hóa trên thế giới giảm cùng với sự chững lại về nhu cầu tiêu dùng ở nhiều nước trong bối cảnh thế giới còn khó khăn. Đồng thời, doanh nghiệp dệt may cũng phải đối mặt với áp lực cạnh tranh tại các thị trường xuất khẩu, trong khi chi phí lao động không ngừng tăng cao và nhiều bất cập từ chính sách cũng gây ra không ít khó khăn cho các doanh nghiệp trong ngành.

Liên quan đến tình trạng này, một báo cáo mới nhất của Ngân hàng Thế giới tại Việt Nam cũng đánh giá không mấy sáng sủa về “sức khỏe” của dệt may Việt Nam trên thị trường thế giới khi so sánh với Campuchia tại cùng thị trường EU. Ông Sebastian Eckardt, chuyên gia kinh tế cao cấp của WB cho hay: Cả Campuchia và Việt Nam đều xuất hàng dệt may sang EU. Hiện tại, hàng dệt may chiếm 70% tổng kim ngạch xuất khẩu hàng hóa của Campuchia và 16% xuất khẩu hàng hóa Việt Nam. Ngành này tạo 700.000 việc làm tại Campuchia (35% lao động công nghiệp) và gần 1,2 triệu việc làm tại Việt Nam (10% việc làm trong các doanh nghiệp).

So sánh hai nước cho thấy, Campuchia đã thành công trong việc mở rộng thị phần tại một số thị trường xuất khẩu cụ thể. Cả hai nước đều ký hiệp định thương mại với EU và được tiếp cận thị trường như nhau. Campuchia đã tăng thị phần sản phẩm dệt kim và thêu trên 2 lần tại EU trong vòng 4 năm. Tính theo giá trị danh nghĩa Campuchia đã xuất gần 2,2 tỉ USD hàng dệt kim vào EU trong năm 2014, gần gấp 3 lần xuất khẩu của Việt Nam. Qua đó thấy rằng, “Việt Nam đang phải cạnh tranh với các nước khác, nhất là trong các ngành công nghiệp chế tạo sử dụng nhiều nhân công tay nghề thấp phục vụ xuất khẩu”- Sebastian Eckardt đánh giá.

Còn nhìn rộng hơn, Phó Chủ tịch Hiệp hội Dệt may Trương Văn Cẩm phân tích, kim ngạch dệt may của Việt Nam đạt hơn 27 tỷ USD năm 2015, nhưng hiện mới chỉ tập trung vào khâu gia công xuất khẩu là chính, còn các nguyên phụ liệu thì gần 80% là nhập của nước ngoài TPP (Hiệp định Đối tác Kinh tế chiến lược xuyên Thái Bình Dương).

Khi tham gia các hiệp định thương mại, Việt Nam phải tuân thủ các cam kết như quy tắc xuất xứ từ sợi trở đi (cam kết trong TPP), hoặc quy tắc xuất xứ từ vải trở đi (trong Hiệp định thương mại giữa Việt Nam – EU). Trong khi đây lại là khâu yếu của ngành dệt may nước ta.

Một hạn chế quan trọng khác của dệt may Việt Nam, theo ông Phí Ngọc Trịnh, Phó Tổng giám đốc Công ty May Hồ Gươm, do doanh nghiệp phải chi phí rất lớn để đầu tư nhà xưởng, nhà máy xử lý nước thải ở các khâu sợi, dệt, nhuộm. Các chi phí về nhà xưởng và xử lý môi trường tương đương chi phí đầu tư máy móc thiết bị, nên vốn đầu tư bị đội gấp đôi. Do đó, các nhà đầu tư chưa mặn mà với dệt may. Thực tế cũng ít có doanh nghiệp chấp nhận đầu tư nhà máy dệt mà phải đầu tư cả hệ thống xử lý nước thải. Chưa kể, hầu hết các tỉnh, thành hiện nay đều không muốn cấp phép dự án dệt nhuộm do lo ngại về tác động môi trường.

Cần hiện đại hóa công nghệ và tăng chất lượng sản phẩm

“Các doanh nghiệp dệt may Việt Nam đang thiếu trầm trọng nguồn nhân lực và trình độ quản trị, với đa số các doanh nghiệp làm gia công như hiện nay khả năng tận dụng lợi thế từ TPP khi hiệp định này có hiệu lực là rất hạn chế.” – ông Vũ Đức Giang, Chủ tịch
Hiệp hội Dệt may Việt Nam

Giám đốc Triển lãm và Marketing về dệt may thuộc Hiệp hội Máy móc dệt may VDMA của Đức, ông Boris Abasjieff đánh giá, Việt Nam là thị trường rất quan trọng tại khu vực châu Á của ngành dệt may. Ngành dệt may còn tăng thêm cơ hội phát triển khi Việt Nam tham gia ký kết nhiều hiệp định thương mại tự do thế hệ mới… Muốn hưởng lợi từ các hiệp định này, Việt Nam cần tăng cường đầu tư hiện đại hóa công nghệ, trang bị máy móc dệt may hiện đại để có thể tham gia vào chuỗi giá trị toàn cầu, hướng đến dẫn đầu về dệt may trong khu vực.

Còn ông Sebastian Eckardt, chuyên gia kinh tế cao cấp của WB, khuyến nghị rằng, các doanh nghiệp đầu tư ngoài chiếm 71% xuất khẩu và 59% nhập khẩu của Việt Nam và chiếm ưu thế trong các mặt hàng chế biến, chế tạo chính. Do vậy, tuy có kết quả xuất khẩu cao nhưng Việt Nam vẫn phải tăng cường sự tham gia của các doanh nghiệp trong nước vào hoạt động xuất khẩu và đây vẫn là một thách thức, nhất khi đi vào thực hiện các hiệp định thương mại tự do sắp tới như Hiệp định Đối tác Xuyên Thái Bình Dương, Cộng đồng Kinh tế ASEAN, Hiệp định Thương mại Tự do với EU.

Theo ông Sebastian Eckardt, các hiệp định này sẽ mang lại cơ hội tăng cường xuất khẩu. Do chi phí lương sẽ tăng lên nên lợi thế nhân công giá rẻ, tay nghề thấp trong các ngành thâm dụng lao động sẽ dần mất đi, trong đó có dệt may. Nếu Việt Nam muốn duy trì sức cạnh tranh thì phải tiến lên những nấc cao hơn trong chuỗi giá trị và tăng cường bổ sung giá trị trong nước.

Đối với bản thân doanh nghiệp dệt may, nhiều chuyên gia khuyến nghị muốn phát triển bền vững, doanh nghiệp cần học hỏi, đầu tư các công nghệ để sản xuất sợi, vải tiên tiến nhất trên thế giới (vì hiện nay công nghệ đang dùng chủ yếu còn thô sơ, lạc hậu). Việc sử dụng thiết bị công nghệ cao, dù đắt nhưng sẽ làm thay đổi chất lượng sản phẩm, nhất là vải cho may xuất khẩu. Đồng thời, các doanh nghiệp cũng rất cần quan tâm đến việc cải thiện chất lượng trong đào tạo nguồn nhân lực để phục vụ lĩnh vực này, từ đó góp phần khẳng định thương hiệu sản phẩm ngành dệt may Việt Nam.

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s